در قرآن به پيروي از خدا و رسولش و حضرت علي علیه السلام ما را امر فرموده اند ولي حرفي از آل پيغمبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ و علي ـ عليه السلام ـ گفته نشده است؟ چرا؟
در قرآن به پيروي از خدا و رسولش و حضرت علي علیه السلام ما را امر فرموده اند ولي حرفي از آل پيغمبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ و علي ـ عليه السلام ـ گفته نشده است؟ چرا؟
پرسش
پاسخ
در مورد اطاعت و پيروي از خداوند و پيامبرش در قرآن مستقيما به ما امر شده اما در مورد اطاعت از دوازده امام صريحا اشاره اي که همراه با نام آنان باشد، نشده است ولي چندين آيه در مورد ولايت امير المؤمنين علي ـ عليه السلام ـ در قرآن مي باشد که از طريق بيان مباحث عقلي و احاديثي که از طريق شيعه و سني نقل شده است مي توان ولايت آن حضرت را اثبات کرد ولي آيا اطاعت و پيروي از امامان بعد از اميرالمؤمنين ـ عليه السلام ـ هم واجب است يا خير و اينکه چگونه مي توان از قرآن استفاده کرد که پيروي از آنان نيز واجب هست، بايد آياتي را که در مورد ولايت حضرت علي ـ عليه السلام ـ مي باشد را مورد بحث قرار داد تا از طريق اثبات ولايت ايشان، اطاعت و پيروي ديگر امامان نيز اثبات شود.
از اول خلقت تا امروز تمامي اجتماعات و جوامع بشري بدون رهبر و زمام دار نبوده چرا که اين تقاضاي فطري انسان ها بوده که احساس نياز بر وجود يک سرپرست اعم از عادل يا ستمگر را داشته و طبق همين نياز فطري انسان، دين اسلام نيز براي اين نياز تدابيري انجام داده که از آن جمله آيه «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَطِيعُواْ اللّهَ وَأَطِيعُواْ الرَّسُولَ وَأُوْلِي الأَمْرِ مِنکمْ.[1]» مي باشد که خداوند اطاعت از سه دسته را بر مؤمنان واجب کرده. 1. خداوند 2. پيامبر خدا 3. اولوالامر.
در مورد اولوالامر نظرات مختلفي هست از آن جمله اين که:
بعضي ها معتقدند که اولي الامر پادشاهان و امرا هستند در صورتي که خداوند پيامبر اسلام را با هزاران احکام آسماني فرستاد و ايشان نيز پايه حکومت خود را بر اصل توحيد و عدالت بنا نهاد و پس از کوشش هاي فراوان و آن همه فداکاري هاي مسلمانان براي مبارزه با ظلم و فساد و اجراي دستورات خداوند براي برپايي عدل، آيا خداوند به مردم امر مي کند که همه بايد از حکام ظالم اطاعت کنيد؟ مسلما که اين چنين نمي باشد چرا که خداوند پيامبرش را براي اقامه قسط و برپايي عدل و داد فرستاده و هرگز شخص ظالم نمي تواند جانشين ايشان باشد پس همان طور که اطاعت از خداوند و رسولش مطلقا واجب شمرده شده است، اطاعت از اولي الامر که در رديف آنها قرار گرفته نيز به صورت مطلق واجب است بنابراين به ناچار بايد اولي الامر معصوم باشد.
چون اطاعت بي قيد و شرط جز از معصوم ممکن نيست، زيرا نمي توان به صورت بي قيد و شرط از شخصي که خطا مي کند اطاعت و پيروي کرد.
در نتيجه اولي الامر بايد معصوم باشد و از جانب خداوند انتخاب شده باشد. و براي مشخص شدن اين شخص بايد از روايات و احاديث استفاده کرد تا مشخص شود که آيا چنين شخصي از جانب خداوند متعال برگزيده شده يا خير؟ در حالي که خداوند در قرآن اطاعت از اولي الامر را بر ما واجب کرده، آيا اين کار بدون شناخت او ممکن است يا خير؟ رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در اين مورد مي فرمايد: «هر کس بميرد در حالي که امام زمان خود را نشناخته باشد به مرگ جاهليت از دنيا رفته».[2]
کيفيت استدلال به اين حديث آن است که چنين حکم قطعي مستلزم آن است که زمان هيچگاه خالي از امام نباشد. و همچنين امام صادق ـ عليه السلام ـ مي فرمايد: «هيچ وقت بر زمين نگذشته مگر آنکه حجتي از جانب پروردگار در آن وجود داشته تا حلال و حرام را معرفي کند و مردم را به سوي راه خدا دعوت نمايد».[3]
و همچنين ابي حمزه مي گويد: به امام صادق ـ عليه السلام ـ عرض کردم آيا ممکن است زمين بدون امام باقي بماند؟ ايشان فرمودند: اگر زمين بدون امام شود نابود شده و اهلش را فرو خواهد برد».[4] براي شناخت اين فرد که در قرآن از ايشان به اولي الامر تعبير شده مي توان از حديث ثقلين استفاده کرد که اين روايت هم درمنابع دست اول و معتبر شيعه آمده و هم در کتب مهم اهل سنت که همان صحاح سته باشد، آمده است. طبق اين حديث پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در اواخر عمر شريف خويش فرمودند: «اني قد ترکت فيکم الثقلين، کتاب الله و اهل بيتي و انهما لن يفترقا حتي يرد علي الحوض؛ من در ميان شما دو چيز به يادگار مي گذارم، دو چيز بزرگ و گرانبها، کتاب خدا و اهل بيت من، و آن دو از هم جدا نمي شوند تا کنار حوض کوثر هر دو با هم بر من وارد شوند».[5]
معناي حديث اين است که قرآن مصون از خطا و اشتباه است بدين جهت کسي که در سايه آن حرکت کند مصون از خطاست پس لابد اهل بيت هم بايد معصوم از خطا و اشتباه باشند، تا اينکه تمسک جويان به او هم مصون از خطا باشند و الا معني ندارد که اهل بيت معصوم نباشند، اما کسي که از آنها پيروي مي کند مصون از خطا باشد پس طبق اين روايت، اهل بيت معصوم هستند و همان طور که قبلا گفتيم اولوالامر بايد يک فرد معصوم و منتخب از ناحيه خدا باشد. و هم چنين بنا بر فرموده پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ چنانچه قرآن تا قيامت در ميان مردم باقي بماند بنابراين اهل بيت پيامبر که عطف بر آن است و هر دو در قيامت در کنار حوض کوثر بر پيامبر وارد خواهند شد بايد آنان نيز تا قيامت در کنار مردم باقي بمانند يعني هيچ زماني خالي از امام و رهبر حقيقي نخواهد بود و به همين خاطر پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در مورد اهل بيتش مي فرمايند: «مثل اهل بيتي مثل سفينة نوح، من رکبها نجي و من تخلف عنها غرق».[6] مثل اهل بيت من مثل کشتي نوح است هر کس در آن سوار شد نجات يافت و هر کس تخلف نمود غرق گشت.
بنابراين، از این احاديث نتيجه گرفته مي شود که هيچ زماني خالي از امام نخواهد بود و حال اين امامان که همان اهل بيت پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ مي باشند و در تفسير آيه اولي الامر و آيات ديگر با تعبير اهل بيت آمده و اطاعت و پيروي از آنان همانند اطاعت و پيروي از خداوند و پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ مي باشد چه کساني هستند. در اين مورد احاديث بر دو دسته هستند.
1. دسته نخست رواياتي که تعداد امامان ـ عليهم السلام ـ را به طور کلي، بیان میکند:
«يکون لهذه الامة اثنا عشر خليفة؛ براي اين امت، دوازده امام و پيشوا خواهد بود». اين روايت را هم امام «احمد بن حنبل» در مسند خويش از 34 طريق روايت کرده و هم «مسلم» از علماي مورد قبول اهل سنت در «صحيح» خود آورده.[7]
2. دسته دوم رواياتی که به طور روشن و گويا، به بيان مشخصات امامان دوازده گانه -علیهم السلام- پرداخته و آنان را با نام و نشان معرفي کرده است:
«از جابر بن عبدالله انصاري حديثي مي باشد که مي گويد: زماني که آيه شريفه «اطيعوالله و....» نازل شد به رسول اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ عرض کردم: ما خدا و رسولش را شناخته ايم، ولي «اولي الامر» چه کساني هستند که اطاعتشان در بين اطاعت شما قرار داده شده است. حضرت فرمود: آنان جانشينان و امامان بعد از من هستند. از علي بن ابي طالب آغاز مي شود و بعد به ترتيب، حسن بن علي، حسين بن علي، علي بن حسين، محمد بن علي که در تورات به باقر معروف است و تو زمانش را درک خواهي کرد و هر زمان او را ملاقات نمودي سلام مرا به او برسان پس از وي امام صادق جعفر بن محمد، موسي بن جعفر، علي بن موسي، محمد بن علي، علي بن محمد، حسن بن علي، و بعد از او فرزندش که نام و کنيه او با نام و کنيه من يکي است که او حجت خدا در زمين و ذخيره الهي در ميان بندگانش است و خداوند او را بر سراسر جهان مسلط مي سازد.[8]
از ابن عباس آورده اند که گفت: روزي مردي يهودي به نام «نعثل» آمده و به پيامبر گفت: اي پيام آور خدا، از انديشه اي که در سينه دارم و در خاطرم خطور مي کند مي خواهم از شما بپرسم. پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ فرمود: بپرس. و او پرسيد تا رسيد به اين مطلب که گفت: از جانشين خودت آگاهم ساز که او چه کسي است؟ چرا که پيامبري نيامده است جز اينکه جانشيني داشته باشد و جانشين پيامبر ما حضرت موسي «يوشع بن نون» است که خود موسي ـ عليه السلام ـ او را معرفي کرده پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در پاسخ او فرمود: حقيقت اين است که جانشين بلافصل من علي بن ابي طالب است و پس از او فرزندانم حسن و حسين به ترتيب و پس از حسين ـ عليه السلام ـ امامان نه گانه از نسل حسين ـ عليه السلام ـ خواهند بود که از پي هم خواهند آمده، مرد يهودي گفت: «نام بلند و جاودانه آنان را برايم بيان فرما» حضرت فرمودند: «پس از شهادت حسين ـ عليه السلام ـ فرزندش علي و پس از او پسرش محمد و پس از او پسرش جعفر و پس از او پسرش موسي و پس از او پسرش علي و پس از او پسرش محمد و پس از او پسرش علي و پس از او پسرش حسن و پس از او فرزندش مهدي ـ عليه السلام ـ اينان امامان دوازده گانه مردم و جانشينان بحق من مي باشند».[9]
در آخر حديثي را از امام صادق ـ عليه السلام ـ نقل مي کنيم که اتمام حجتي بر اين سئوال باشد.
ابي بصير گويد: از امام صادق ـ عليه السلام ـ پرسيدم از قول خداوند عزوجل (59 سوره نساء) «از خدا اطاعت کنيد و از رسولش و اولي الامر خودتان اطاعت کنيد».
فرمود: درباره علي بن ابي طالب و حسن و حسين ـ عليهم السلام ـ نازل شده، من به او گفتم: به راستي مردم مي گويند: چرا او نام علي و خاندانش را در کتاب خدا عزوجل نبرده؟ فرمود: در پاسخ آنها بگوئيد که: براي پيغمبر آيه نماز نازل شد و خدا در آن نام نبرد سه رکعت و چهار رکعت را تا اينکه رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ آن را شرح داد و آيه زکات نازل شد خدا نام نبرد که بايد از چهل درهم يک درهم تا رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ بود که آن را شرح داد و آيه حج نازل شد و نفرمود به مردم که هفت دور طواف کنيد تا آنکه رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ بود که آن را شرح کرد براي مردم و نازل شد «اطيعوالله...» و درباره علي و حسن و حسين ـ عليهم السلام ـ نازل شد و رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ درباره علي ـ عليه السلام ـ فرمود: هر که را من مولا و آقايم علي ـ عليه السلام ـ مولا و آقاست و فرمود من به شما وصيت مي کنم درباره کتاب خدا و خاندانم، زيرا من از خداوند عزوجل خواسته ام که ميان آنها جدايي نيفکند تا آنها را بر سر حوض به من رساند و خدا اين خواست مرا داد...».[10]
بنابراين در قرآن غير مستقيم يا به صورت عنوان عام در حقيقت از فرزندان معصوم پيامبر و علي ـ عليهم السلام ـ بيان شده است.
معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:
1ـ امامت و انسان کامل از ديدگاه امام خميني، نشر و تهيه، مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خميني.
2ـ امام شناسي و پاسخ به شبهات (امامت در قرآن)، علي اصغر رضواني.
3ـ آيات الولايه، مکارم شيرازي.
4ـ آيات الولايه، سيد کاظم ارفع.
5ـ شيعه در اسلام، علامه طباطبائي.
6ـ دادگستر جهان، ابراهيم اميني.
[1]. نساء / 59.
[2]. توحيد، رضا، قرآن وآخرين حجت، نشر سيماي آفتاب، چاپ اول، پائيز، 8413، ص739.
[3]. کليني، محمد بن يعقوب ، الکافي، ج1، ص376.
[4]. همان، ج1، ص378.
[5]. حسيني طهراني، سيد محمد حسين، امام شناسي، انتشارات طباطبائي، چاپ چهارم، 1418ق، ج2، ص145.
[6]. رضواني، علي اصغر، امام شناسي و پاسخ به شبهات (امامت در احاديث)، قم، انتشارات مسجد مقدس جمکران، چاپ اول، 1385ش، ص215.
[7]. قزويني، سيد محمد کاظم، امام مهدي(عج) از ولادت تا ظهور، ترجمه علي کرمي و سيد محمد حسيني، قم، انتشارات الهادي، چاپ دوم، 1378ش، ص62.
[8]. صافي گلپايگاني، لطف الله، منتخب الاثر، انتشارات موسسة السيدة المعصومه، چاپ اول، 1419ق، باب 8، ح4.
[9]. همان، ص140.
[10]. کلینی، محمد بن یعقوب، الکافي، ج2، کتاب الحجة، ص390.
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 2 امرداد 01
- بازدید
- ۱۹۴
در قرآن به پيروي از خدا و رسولش و حضرت علي علیه السلام ما را امر فرموده اند ولي حرفي از آل پيغمبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ و علي ـ عليه السلام ـ گفته نشده است؟ چرا؟
- نشان کردن
پرسش
در قرآن به پيروي از خدا و رسولش و حضرت علي علیه السلام ما را امر فرموده اند ولي حرفي از آل پيغمبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ و علي ـ عليه السلام ـ گفته نشده است؟ چرا؟
پاسخ
در مورد اطاعت و پيروي از خداوند و پيامبرش در قرآن مستقيما به ما امر شده اما در مورد اطاعت از دوازده امام صريحا اشاره اي که همراه با نام آنان باشد، نشده است ولي چندين آيه در مورد ولايت امير المؤمنين علي ـ عليه السلام ـ در قرآن مي باشد که از طريق بيان مباحث عقلي و احاديثي که از طريق شيعه و سني نقل شده است مي توان ولايت آن حضرت را اثبات کرد ولي آيا اطاعت و پيروي از امامان بعد از اميرالمؤمنين ـ عليه السلام ـ هم واجب است يا خير و اينکه چگونه مي توان از قرآن استفاده کرد که پيروي از آنان نيز واجب هست، بايد آياتي را که در مورد ولايت حضرت علي ـ عليه السلام ـ مي باشد را مورد بحث قرار داد تا از طريق اثبات ولايت ايشان، اطاعت و پيروي ديگر امامان نيز اثبات شود.
از اول خلقت تا امروز تمامي اجتماعات و جوامع بشري بدون رهبر و زمام دار نبوده چرا که اين تقاضاي فطري انسان ها بوده که احساس نياز بر وجود يک سرپرست اعم از عادل يا ستمگر را داشته و طبق همين نياز فطري انسان، دين اسلام نيز براي اين نياز تدابيري انجام داده که از آن جمله آيه «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَطِيعُواْ اللّهَ وَأَطِيعُواْ الرَّسُولَ وَأُوْلِي الأَمْرِ مِنکمْ.[1]» مي باشد که خداوند اطاعت از سه دسته را بر مؤمنان واجب کرده. 1. خداوند 2. پيامبر خدا 3. اولوالامر.
در مورد اولوالامر نظرات مختلفي هست از آن جمله اين که:
بعضي ها معتقدند که اولي الامر پادشاهان و امرا هستند در صورتي که خداوند پيامبر اسلام را با هزاران احکام آسماني فرستاد و ايشان نيز پايه حکومت خود را بر اصل توحيد و عدالت بنا نهاد و پس از کوشش هاي فراوان و آن همه فداکاري هاي مسلمانان براي مبارزه با ظلم و فساد و اجراي دستورات خداوند براي برپايي عدل، آيا خداوند به مردم امر مي کند که همه بايد از حکام ظالم اطاعت کنيد؟ مسلما که اين چنين نمي باشد چرا که خداوند پيامبرش را براي اقامه قسط و برپايي عدل و داد فرستاده و هرگز شخص ظالم نمي تواند جانشين ايشان باشد پس همان طور که اطاعت از خداوند و رسولش مطلقا واجب شمرده شده است، اطاعت از اولي الامر که در رديف آنها قرار گرفته نيز به صورت مطلق واجب است بنابراين به ناچار بايد اولي الامر معصوم باشد.
چون اطاعت بي قيد و شرط جز از معصوم ممکن نيست، زيرا نمي توان به صورت بي قيد و شرط از شخصي که خطا مي کند اطاعت و پيروي کرد.
در نتيجه اولي الامر بايد معصوم باشد و از جانب خداوند انتخاب شده باشد. و براي مشخص شدن اين شخص بايد از روايات و احاديث استفاده کرد تا مشخص شود که آيا چنين شخصي از جانب خداوند متعال برگزيده شده يا خير؟ در حالي که خداوند در قرآن اطاعت از اولي الامر را بر ما واجب کرده، آيا اين کار بدون شناخت او ممکن است يا خير؟ رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در اين مورد مي فرمايد: «هر کس بميرد در حالي که امام زمان خود را نشناخته باشد به مرگ جاهليت از دنيا رفته».[2]
کيفيت استدلال به اين حديث آن است که چنين حکم قطعي مستلزم آن است که زمان هيچگاه خالي از امام نباشد. و همچنين امام صادق ـ عليه السلام ـ مي فرمايد: «هيچ وقت بر زمين نگذشته مگر آنکه حجتي از جانب پروردگار در آن وجود داشته تا حلال و حرام را معرفي کند و مردم را به سوي راه خدا دعوت نمايد».[3]
و همچنين ابي حمزه مي گويد: به امام صادق ـ عليه السلام ـ عرض کردم آيا ممکن است زمين بدون امام باقي بماند؟ ايشان فرمودند: اگر زمين بدون امام شود نابود شده و اهلش را فرو خواهد برد».[4] براي شناخت اين فرد که در قرآن از ايشان به اولي الامر تعبير شده مي توان از حديث ثقلين استفاده کرد که اين روايت هم درمنابع دست اول و معتبر شيعه آمده و هم در کتب مهم اهل سنت که همان صحاح سته باشد، آمده است. طبق اين حديث پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در اواخر عمر شريف خويش فرمودند: «اني قد ترکت فيکم الثقلين، کتاب الله و اهل بيتي و انهما لن يفترقا حتي يرد علي الحوض؛ من در ميان شما دو چيز به يادگار مي گذارم، دو چيز بزرگ و گرانبها، کتاب خدا و اهل بيت من، و آن دو از هم جدا نمي شوند تا کنار حوض کوثر هر دو با هم بر من وارد شوند».[5]
معناي حديث اين است که قرآن مصون از خطا و اشتباه است بدين جهت کسي که در سايه آن حرکت کند مصون از خطاست پس لابد اهل بيت هم بايد معصوم از خطا و اشتباه باشند، تا اينکه تمسک جويان به او هم مصون از خطا باشند و الا معني ندارد که اهل بيت معصوم نباشند، اما کسي که از آنها پيروي مي کند مصون از خطا باشد پس طبق اين روايت، اهل بيت معصوم هستند و همان طور که قبلا گفتيم اولوالامر بايد يک فرد معصوم و منتخب از ناحيه خدا باشد. و هم چنين بنا بر فرموده پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ چنانچه قرآن تا قيامت در ميان مردم باقي بماند بنابراين اهل بيت پيامبر که عطف بر آن است و هر دو در قيامت در کنار حوض کوثر بر پيامبر وارد خواهند شد بايد آنان نيز تا قيامت در کنار مردم باقي بمانند يعني هيچ زماني خالي از امام و رهبر حقيقي نخواهد بود و به همين خاطر پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در مورد اهل بيتش مي فرمايند: «مثل اهل بيتي مثل سفينة نوح، من رکبها نجي و من تخلف عنها غرق».[6] مثل اهل بيت من مثل کشتي نوح است هر کس در آن سوار شد نجات يافت و هر کس تخلف نمود غرق گشت.
بنابراين، از این احاديث نتيجه گرفته مي شود که هيچ زماني خالي از امام نخواهد بود و حال اين امامان که همان اهل بيت پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ مي باشند و در تفسير آيه اولي الامر و آيات ديگر با تعبير اهل بيت آمده و اطاعت و پيروي از آنان همانند اطاعت و پيروي از خداوند و پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ مي باشد چه کساني هستند. در اين مورد احاديث بر دو دسته هستند.
1. دسته نخست رواياتي که تعداد امامان ـ عليهم السلام ـ را به طور کلي، بیان میکند:
«يکون لهذه الامة اثنا عشر خليفة؛ براي اين امت، دوازده امام و پيشوا خواهد بود». اين روايت را هم امام «احمد بن حنبل» در مسند خويش از 34 طريق روايت کرده و هم «مسلم» از علماي مورد قبول اهل سنت در «صحيح» خود آورده.[7]
2. دسته دوم رواياتی که به طور روشن و گويا، به بيان مشخصات امامان دوازده گانه -علیهم السلام- پرداخته و آنان را با نام و نشان معرفي کرده است:
«از جابر بن عبدالله انصاري حديثي مي باشد که مي گويد: زماني که آيه شريفه «اطيعوالله و....» نازل شد به رسول اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ عرض کردم: ما خدا و رسولش را شناخته ايم، ولي «اولي الامر» چه کساني هستند که اطاعتشان در بين اطاعت شما قرار داده شده است. حضرت فرمود: آنان جانشينان و امامان بعد از من هستند. از علي بن ابي طالب آغاز مي شود و بعد به ترتيب، حسن بن علي، حسين بن علي، علي بن حسين، محمد بن علي که در تورات به باقر معروف است و تو زمانش را درک خواهي کرد و هر زمان او را ملاقات نمودي سلام مرا به او برسان پس از وي امام صادق جعفر بن محمد، موسي بن جعفر، علي بن موسي، محمد بن علي، علي بن محمد، حسن بن علي، و بعد از او فرزندش که نام و کنيه او با نام و کنيه من يکي است که او حجت خدا در زمين و ذخيره الهي در ميان بندگانش است و خداوند او را بر سراسر جهان مسلط مي سازد.[8]
از ابن عباس آورده اند که گفت: روزي مردي يهودي به نام «نعثل» آمده و به پيامبر گفت: اي پيام آور خدا، از انديشه اي که در سينه دارم و در خاطرم خطور مي کند مي خواهم از شما بپرسم. پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ فرمود: بپرس. و او پرسيد تا رسيد به اين مطلب که گفت: از جانشين خودت آگاهم ساز که او چه کسي است؟ چرا که پيامبري نيامده است جز اينکه جانشيني داشته باشد و جانشين پيامبر ما حضرت موسي «يوشع بن نون» است که خود موسي ـ عليه السلام ـ او را معرفي کرده پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در پاسخ او فرمود: حقيقت اين است که جانشين بلافصل من علي بن ابي طالب است و پس از او فرزندانم حسن و حسين به ترتيب و پس از حسين ـ عليه السلام ـ امامان نه گانه از نسل حسين ـ عليه السلام ـ خواهند بود که از پي هم خواهند آمده، مرد يهودي گفت: «نام بلند و جاودانه آنان را برايم بيان فرما» حضرت فرمودند: «پس از شهادت حسين ـ عليه السلام ـ فرزندش علي و پس از او پسرش محمد و پس از او پسرش جعفر و پس از او پسرش موسي و پس از او پسرش علي و پس از او پسرش محمد و پس از او پسرش علي و پس از او پسرش حسن و پس از او فرزندش مهدي ـ عليه السلام ـ اينان امامان دوازده گانه مردم و جانشينان بحق من مي باشند».[9]
در آخر حديثي را از امام صادق ـ عليه السلام ـ نقل مي کنيم که اتمام حجتي بر اين سئوال باشد.
ابي بصير گويد: از امام صادق ـ عليه السلام ـ پرسيدم از قول خداوند عزوجل (59 سوره نساء) «از خدا اطاعت کنيد و از رسولش و اولي الامر خودتان اطاعت کنيد».
فرمود: درباره علي بن ابي طالب و حسن و حسين ـ عليهم السلام ـ نازل شده، من به او گفتم: به راستي مردم مي گويند: چرا او نام علي و خاندانش را در کتاب خدا عزوجل نبرده؟ فرمود: در پاسخ آنها بگوئيد که: براي پيغمبر آيه نماز نازل شد و خدا در آن نام نبرد سه رکعت و چهار رکعت را تا اينکه رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ آن را شرح داد و آيه زکات نازل شد خدا نام نبرد که بايد از چهل درهم يک درهم تا رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ بود که آن را شرح داد و آيه حج نازل شد و نفرمود به مردم که هفت دور طواف کنيد تا آنکه رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ بود که آن را شرح کرد براي مردم و نازل شد «اطيعوالله...» و درباره علي و حسن و حسين ـ عليهم السلام ـ نازل شد و رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ درباره علي ـ عليه السلام ـ فرمود: هر که را من مولا و آقايم علي ـ عليه السلام ـ مولا و آقاست و فرمود من به شما وصيت مي کنم درباره کتاب خدا و خاندانم، زيرا من از خداوند عزوجل خواسته ام که ميان آنها جدايي نيفکند تا آنها را بر سر حوض به من رساند و خدا اين خواست مرا داد...».[10]
بنابراين در قرآن غير مستقيم يا به صورت عنوان عام در حقيقت از فرزندان معصوم پيامبر و علي ـ عليهم السلام ـ بيان شده است.
معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:
1ـ امامت و انسان کامل از ديدگاه امام خميني، نشر و تهيه، مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خميني.
2ـ امام شناسي و پاسخ به شبهات (امامت در قرآن)، علي اصغر رضواني.
3ـ آيات الولايه، مکارم شيرازي.
4ـ آيات الولايه، سيد کاظم ارفع.
5ـ شيعه در اسلام، علامه طباطبائي.
6ـ دادگستر جهان، ابراهيم اميني.
[1]. نساء / 59.
[2]. توحيد، رضا، قرآن وآخرين حجت، نشر سيماي آفتاب، چاپ اول، پائيز، 8413، ص739.
[3]. کليني، محمد بن يعقوب ، الکافي، ج1، ص376.
[4]. همان، ج1، ص378.
[5]. حسيني طهراني، سيد محمد حسين، امام شناسي، انتشارات طباطبائي، چاپ چهارم، 1418ق، ج2، ص145.
[6]. رضواني، علي اصغر، امام شناسي و پاسخ به شبهات (امامت در احاديث)، قم، انتشارات مسجد مقدس جمکران، چاپ اول، 1385ش، ص215.
[7]. قزويني، سيد محمد کاظم، امام مهدي(عج) از ولادت تا ظهور، ترجمه علي کرمي و سيد محمد حسيني، قم، انتشارات الهادي، چاپ دوم، 1378ش، ص62.
[8]. صافي گلپايگاني، لطف الله، منتخب الاثر، انتشارات موسسة السيدة المعصومه، چاپ اول، 1419ق، باب 8، ح4.
[9]. همان، ص140.
[10]. کلینی، محمد بن یعقوب، الکافي، ج2، کتاب الحجة، ص390.
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 2 امرداد 01
- بازدید
- ۱۹۴
دیدگاه کاربران
هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.