چرا کفاره ترک عمدی روزه را شصت روز روزه و یا اطعام 60 فقیر یا پوشاندن 60 فقیر قرار داده است؟

  • نشان کردن
؟
متن کاربر

پرسش

چرا کفاره ترک عمدی روزه را شصت روز روزه و یا اطعام 60 فقیر یا پوشاندن 60 فقیر قرار داده است در حالی که این کفاره آن قدر سنگین است که عملاً امکان انجام دادنش برای خیلی ها وجود ندارد؟

 
پاسخ کارشناسی

پاسخ

در پاسخ به سوال مطرح شده عرض می شود که اولا اگر ما قدری در فلسفه عبادات و احکام شرع دقت کنیم پی خواهیم برد که در احکام هیچ غرضی جز هدایت و کمال انسانها مورد نظر نبوده است و خداوند متعال از رعایت احکام شرع توسط انسان سودی نخواهد برد، زیرا خداوند بی نیاز مطلق است.

مطلب دیگری که باید به آن توجه کرد، این است که در احکام اسلام هرگز حکم به تکلیفی که بنده از آن عاجز باشد وجود ندارد و خداوند هرگز بنده ای را مجبور به انجام عبادات  و یا تکلیفی که فوق طاقت او باشد نخواهد کرد،اساساً طبق صریح آیه قرآن خداوند هرگز بندگانش را به کاری که طاقت آن را نداشته باشد مجبور و تکلیف نمی کند: «لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا[1]» تکلیف نمی کند خداوند هیچ کسی را مگر به اندازة  توانش .

مطلب دیگر این است که اگر در خود احکام کفارات روزه توجه کنیم خواهیم دید که خداوند در مقام بیان حکم مسئله فرموده است که بله کسی که عمداً روزه را باطل کند یا کاری کند که روزه اش باطل شود بر او کفاره واجب است و کفاره را طبق نوع خطائی که انجام داد. 60 روز روزه، یا آزاد کردن بنده و یا اطعام 60 فقیر بیان فرموده است و حتی در مواردی هم کفاره را بصورت کفارة جمع (یعنی جمع هر سه نوع کفارة مذکور) قرار داده است.

اما در ادامه مسئله و یا در دنباله همین بحث کفارات آمده است که این امور برای کسانی است که توان آن را داشته باشند و برای افرادی که توان آن را ندارند در مسئله ای خاص حکم آنها را هم فرموده است که اگر توان آن را ندارد که مثلا 60 روز روزه کفاره بگیرد مثلا پیرمرد است و از طرفی وضع مالیش هم آنقدر نیست که به 60 نفر فقیر غذا بدهد. برای این افراد آن قدر تخفیف داده شده که می فرماید هر چقدر برایش امکان دارد به فقرا طعام بدهد و یا در مرحله آخر می فرماید که لا اقل یک «استغفر الله» که می تواند بگوید و چنین کند.[2]

در همين مسئله اگر دقت کنید خواهیم یافت که نکته ای در آن نهفته است که خداوند متعال می خواهد که بنده اش در مرحلة اول متوجه باشد که چه کرده است و چه گستاخی و چه جسارت بزرگی در مقابل کسی که خالق اوست و همه کاره اوست انجام داده و بدون رضایت او علناً و بدون هیچ ابائی و خوفی روزه اش را باطل کرده است. چنین شخصی باید جهت تنبیه و تنبه یافتن و توجه اش چنین حکم سختی برایش طرح شود اما خداوند عالم در عمل باز هم از در لطف و تخفیف برای بنده اش در آمده و این مسئله را برای کسانی که قدرت و توان جسمی برای 60 روز روزه گرفتن و یا توان مالی برای اطعام 60 نفر فقیر ندارند می فرماید که هر چقدر می تواند اطعام کند و در نهایت حتی به یک استغفار تخفیف داده شده که بنده اش برگردد به سوی اطاعت خداوند و این حکم نه تنها سنگین نیست بلکه نهایت تخفیف و لطف در آن نهفته است.

 


[1]. سوره بقره، آیه 286.

[2]. چگونه باید روزه گرفت، عبد الرحمان انصاری و یدالله مقدسی، بوستان کتاب قم، چاپ اول، 82، ص 96-100.

اطلاعات مطلب

تاریخ انتشار
26 امرداد 01
بازدید
۲٬۳۹۱
گفت‌وگو

دیدگاه کاربران

حداقل ۵ کاراکتر؛ دیدگاه پس از بررسی نمایش داده می‌شود.

هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.