لطفا دلايل عقلي تقليد از مجتهد اعلم جامع الشرايط را بیان فرماييد؟

  • نشان کردن
؟
متن کاربر

پرسش

لطفا دلايل عقلي تقليد از مجتهد اعلم جامع الشرايط را  بیان فرماييد؟

 
پاسخ کارشناسی

پاسخ

تقليد به معناي پيروي از غير، بدون حصول علم است. مهم ترین دلیل عقلی لزوم مراجعه به اعلم عبارت است از سیره عقلا در رجوع جاهل به عالم. و اين سيره اي است که هميشه در اجتماع انساني در تمام احکام زندگي جريان دارد، چون همه افراد نمي توانند بر تمام ما يحتاج خود، علم و تخصص پيدا نموده و حوائج خود را رفع نمايند، ناگزيرند در هر مورد به عالم مربوط به آن رجوع نموده و از او تقليد می کنند، و اين روش مورد تأييد و امضاي عقلا بوده است، چون عقل، آن را صحيح ترين راه زندگي تشخيص داده، و سنت زندگي نيز اجازه مي دهد که آن راه پيموده شود.

روي اين اساس، هرگاه انسان بین رجوع  و انتخاب شخصي دانا و داناتر و ارجاع امور به يکي از آن دو و عمل کردن طبق دستور آن يکي، مخیر گردد، عقل حکم مي کند که امور را به شخصي داناتر ارجاع داده و از او پيروي نموده و طبق دستورات وي عمل نمايد، زيرا نظر او و سخن او به وقاع نزدیک تر و مورد اطمینان بیشتر است.[1]

ثانيا سيره و بناي عقلاء بر اين جريان دارد که در هر فن و حرفه اي به داناترين فرد همان فن و حرفه مراجعه مي کنند.[2] مثلا بيماري که به بيماري ناشناخته و صعب العلاج گرفتار است، براي تشخيص و درمان بيماري و يا انجام عمل جراحي، به حکم عقل به داناترين و حاذق ترين دکتر و طبيب مراجعه نموده و نسخه درمان بيماري خود و يا دستور عمل را از او گرفته و به دستورات وي عمل مي کند، چون تشخيص او را صحيح تر، دستورات او را براي درمان بيماري خود مفيد تر مي داند، و همين طور در مورد خياط و نجار و بنّا و غيره نيز عقل و عقلاء حکم مي کنند که به داناترين و ماهرترين فرد، به منظور رفع نياز بايد مراجعه کرد.

روي اين اساس عقل در امور ديني و استنباط احکام شرعي که دقت و احتياط زياد را مي طلبد، نيز حکم مي کند که مکلف به منظور دريافت نسخه صحيح و اطمينان بخش احکام شرعي و مسائل ديني، بايد به مجتهد اعلم و داناتر مراجعه نموده و از وي تقليد و به دستورات وي عمل نمايد.

نتيجه مطالب فوق اين است که يکي از دلايل عقلي تقليد مجتهد اعلم، قبح تقليد از مجتهد غير اعلم است، زيرا تقليد، مستلزم تقديم مفضول بر فاضل است که عقلاً قبيح است. دليل ديگر آن بنا و سيره ناشي از حکم عقل و عقلا است که براي رفع نيازهاي خود به داناترين فرد هر حرفه و فن مراجعه مي کنند، بر اين اساس در باب مسائل شرعي و احکام الهي نيز، بايد به مجتهد اعلم مراجعه کرد.

معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:

1ـ بروجردي، محمد تقي، نهاية الافکار، تقريرات درس اقا ضياء عراقی، موسسه النشر الاسلامي التابعة لجماعه المدرسين بقم، ج5، ص248.

2ـ غروي اصفهاني، محمد حسين، نهاية الدرايه، انتشارات سيد الشهداء، قم، 1374ق، ج3، ص469.

3ـ سبحاني، جعفر، تهذيب الاصول، تقرير بحث امام خميني، انتشارات دارالفکر، قم، ج3، ص176.

 


[1]. محقق اردبيلي، مجمع الفائده، قم، موسسه النشر الاسلامي التابعة لجماعة المدرسين بقم، 1414ق، ج12، شرح ص21.

[2]. خوئي، سيد ابوالقاسم، کتاب الاجتهاد و التقليد، قم، انصاريان، 1410ق، شرح ص142.

اطلاعات مطلب

تاریخ انتشار
26 امرداد 01
بازدید
۵۸
گفت‌وگو

دیدگاه کاربران

حداقل ۵ کاراکتر؛ دیدگاه پس از بررسی نمایش داده می‌شود.

هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.