آيا حكم حرمت چاپ و فروش كتب ضالّه در زمان حال كه امكان مخفي ...

پرسش
پاسخ
پيش از پاسخ به سؤال مذكور لازم است به اختصار مراد از كتب ضالّة روشن گردد و نيز به اجمال معلوم شود چرا اسلام فروش و چاپ كتب ضالّه را حرام شمرده است. در اينجا با سخني از مرحوم مطهري در اين زمينه آغاز ميكنيم:
مرحوم مطهري ميگويد: «اغوا و اغفال يعني كاري تؤام با دروغ، تؤام با تبليغات نادرست انجام دادن. مثلاً فرض كنيد كسي قسمتي از جملهاي يا آيهاي را حذف كند و قسمتي را خود به آن اضافه كند و بعد اين عبارت تحريف شده را بهعنوان حجت و دليل مطرح كنديا آنكه از مسائل تاريخي قسمتهايي را حذف كند و بعد با استفاده از اين اطلاعات ناقص، نتايج دلخواه خودش را بگيرد و يا فيالمثل ادعاي علمي بودن داشته باشد و حال آنكه حرفش اساساً تحريف علم باشد. اغفال كردن به هيچ عنوان نميتواند و نبايد آزاد باشد اينكه در اسلام خريد و فروش كتب ضلال حرام است و اجازة فروش هم داده نميشود بر اساس همين ضرر اجتماعي است»[1]دقت در كلام ايشان نشان ميدهد كه از ديدگاه شهيد مطهري كتب ضلال آنهايي هستند كه رويكردي علمي به مسائل نداشتهاند بلكه بر اساس تحريف و اغوا و اغفال مردم شكل گرفتهاند و هدف اصلي از تأليف آنها پيشبرد علم و دانش نيست بلكه اغواي مردم و دستيابي به منافع و مقاصد تأليفكنندگان و ترويج كردن آن كتب است و دليل اصلي حرمت آنها همين زيان اجتماعي كتب مذكور است يعني از آنجهت كه اين كتب ماية اضلال جامعه و در نهايت موجب ضرر اجتماعي و زيان مردم ميگردد چاپ و نشر چنين كتبي در اسلام ممنوع شمرده شده است و حرمت كتاب سلمان رشدي از سوي امام امت در همين راستا بود، يعني از آنرو كه با اغواگري و تبليغات انحراف گرايانه تأليف شده بود، حرام گرديد، چرا كه هدف اصلي دين الهي و انبياء الهي هدايت جامعه و نجات آنها از گمراهي بوده است و لذا قرآن ميفرمايد: «و لِكُلّ قَومٍ هادٍ»[2] هر قومي داراي هادي و راهنمايي از سوي خدا بودهاند و دربارة قرآن كتاب آسماني اسلام ميفرمايد: «إَنَّ هذا القُرآن يَهدي لِلَّتي هِيَ أَقْوَم»[3] قرآن رهبري ميكند به آنچه استوارتر است.با توجه به آنكه اسلام نميتواند نسبت به هدايت و گمراهي انسانها بيتفاوت باشد، آنچه را كه ماية گمراهي آدمي ميگردد مانند؛ اغواگري و ترويج تحريفات را ممنوع كرده است و آنچه را كه مايةهدايت يافتن او ميشود مانند انديشه و تفكر، آزاد نموده است. از اينرو در اسلام بر علم اندوزي بسيار تأكيد شده است و از پيرويهاي كوركورانه بهشدت پرهيز داده شده است. اينك باز گرديم به پاسخ به اين پرسش كه آيا چنين منعهايي مطلقاً و در همة زمانها سودمند و نتيجهبخش است يا در چنين شرايطي كه امكان جلوگيري از ترويج افكار و انديشهها نيست منع و جلوگيري از آن لغو و بيهوده ميباشد؟
ميتوان به اين پرسش چنين پاسخ داد؛ چنان نيست كه حكم حرمت امروزه كارآمد باشد زيرا كمتر تأثير اين حكم آن است كه دينداران عاملي در ترويج و تكثير اين كتب نباشند و نيز جامعه با ديدة منفي به اينگونه كتابها بنگرند و اقبال عمومي پيدا نكند و همچنين اين حرمت موجب ميگردد تا ميزاني كه در توان مؤمنان است از ترويج باطل و مسموميت فضاي اجتماعي جامعة اسلامي جلوگيري بهعمل آورند و اينكه اگر اين حكم نتواند مانعي در جهت اصل نشر كتب ضالّه باشد ميتواند در فراواني نشر اين كتب و جلوگيري از رواج آنها مؤثر باشد. شاهد بر اين مدعا يعني شاهد بر آنكه حرمت كتب ضالّه ميتواند مؤثر در نشر آنها باشد عملكرد دولتهاي غربي است مشاهده ميكنيد در جوامع غربي براي تبليغات اسلامي محدوديتهاي زيادي قائل ميگردند و حتي آزاديهاي مسلمانان تابع كشورهاي غربي را محدود ميسازند از باب نمونه ميتوان به منع انتشار كتاب دانشمند محترم آقاي روژه گارودي اشاره كرد كه توسط دولتهاي غربي از رواج آن جلوگيري بهعمل آمد و نويسندة آن به مجازاتهايي دچار گرديد. اين كتاب كه در نقد صهيونيسم نوشته شده بود در ميان هزاران كتابي كه در ترويج صهيونيسم و يهود نوشته ميشود و تبليغات گستردهاي كه در راديو تلويزيون و اينترنت از صهيونيسم بهعمل ميآيد اقدامي قابل توجه نبود ولي ملاحظه شد كه دولتهاي غربي همين اقدام را نيز اثربخش تلقي كردند.از اين رو با آن به مقابله برخاستند و حتي منع از انتشار اين يك كتاب را هم نتيجهبخش دانستند بنابراين چنان نيست كه منع از نشر كتب و نوشتارها در عصر اينترنت بيثمر باشد و كسي به آن اقدام نكرده باشد.
پي نوشت ها:
[1] . يزدي، حسين، آزادي از نظر استاد مطهري، انتشارات صدرا، چاپ اول، 1379، ص266.
[2] . رعد/7.
[3] . اسراء/9.
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 9 دی 93
- بازدید
- ۱٬۱۲۷
آيا حكم حرمت چاپ و فروش كتب ضالّه در زمان حال كه امكان مخفي ...
- نشان کردن
پرسش
پاسخ
پيش از پاسخ به سؤال مذكور لازم است به اختصار مراد از كتب ضالّة روشن گردد و نيز به اجمال معلوم شود چرا اسلام فروش و چاپ كتب ضالّه را حرام شمرده است. در اينجا با سخني از مرحوم مطهري در اين زمينه آغاز ميكنيم:
مرحوم مطهري ميگويد: «اغوا و اغفال يعني كاري تؤام با دروغ، تؤام با تبليغات نادرست انجام دادن. مثلاً فرض كنيد كسي قسمتي از جملهاي يا آيهاي را حذف كند و قسمتي را خود به آن اضافه كند و بعد اين عبارت تحريف شده را بهعنوان حجت و دليل مطرح كنديا آنكه از مسائل تاريخي قسمتهايي را حذف كند و بعد با استفاده از اين اطلاعات ناقص، نتايج دلخواه خودش را بگيرد و يا فيالمثل ادعاي علمي بودن داشته باشد و حال آنكه حرفش اساساً تحريف علم باشد. اغفال كردن به هيچ عنوان نميتواند و نبايد آزاد باشد اينكه در اسلام خريد و فروش كتب ضلال حرام است و اجازة فروش هم داده نميشود بر اساس همين ضرر اجتماعي است»[1]دقت در كلام ايشان نشان ميدهد كه از ديدگاه شهيد مطهري كتب ضلال آنهايي هستند كه رويكردي علمي به مسائل نداشتهاند بلكه بر اساس تحريف و اغوا و اغفال مردم شكل گرفتهاند و هدف اصلي از تأليف آنها پيشبرد علم و دانش نيست بلكه اغواي مردم و دستيابي به منافع و مقاصد تأليفكنندگان و ترويج كردن آن كتب است و دليل اصلي حرمت آنها همين زيان اجتماعي كتب مذكور است يعني از آنجهت كه اين كتب ماية اضلال جامعه و در نهايت موجب ضرر اجتماعي و زيان مردم ميگردد چاپ و نشر چنين كتبي در اسلام ممنوع شمرده شده است و حرمت كتاب سلمان رشدي از سوي امام امت در همين راستا بود، يعني از آنرو كه با اغواگري و تبليغات انحراف گرايانه تأليف شده بود، حرام گرديد، چرا كه هدف اصلي دين الهي و انبياء الهي هدايت جامعه و نجات آنها از گمراهي بوده است و لذا قرآن ميفرمايد: «و لِكُلّ قَومٍ هادٍ»[2] هر قومي داراي هادي و راهنمايي از سوي خدا بودهاند و دربارة قرآن كتاب آسماني اسلام ميفرمايد: «إَنَّ هذا القُرآن يَهدي لِلَّتي هِيَ أَقْوَم»[3] قرآن رهبري ميكند به آنچه استوارتر است.با توجه به آنكه اسلام نميتواند نسبت به هدايت و گمراهي انسانها بيتفاوت باشد، آنچه را كه ماية گمراهي آدمي ميگردد مانند؛ اغواگري و ترويج تحريفات را ممنوع كرده است و آنچه را كه مايةهدايت يافتن او ميشود مانند انديشه و تفكر، آزاد نموده است. از اينرو در اسلام بر علم اندوزي بسيار تأكيد شده است و از پيرويهاي كوركورانه بهشدت پرهيز داده شده است. اينك باز گرديم به پاسخ به اين پرسش كه آيا چنين منعهايي مطلقاً و در همة زمانها سودمند و نتيجهبخش است يا در چنين شرايطي كه امكان جلوگيري از ترويج افكار و انديشهها نيست منع و جلوگيري از آن لغو و بيهوده ميباشد؟
ميتوان به اين پرسش چنين پاسخ داد؛ چنان نيست كه حكم حرمت امروزه كارآمد باشد زيرا كمتر تأثير اين حكم آن است كه دينداران عاملي در ترويج و تكثير اين كتب نباشند و نيز جامعه با ديدة منفي به اينگونه كتابها بنگرند و اقبال عمومي پيدا نكند و همچنين اين حرمت موجب ميگردد تا ميزاني كه در توان مؤمنان است از ترويج باطل و مسموميت فضاي اجتماعي جامعة اسلامي جلوگيري بهعمل آورند و اينكه اگر اين حكم نتواند مانعي در جهت اصل نشر كتب ضالّه باشد ميتواند در فراواني نشر اين كتب و جلوگيري از رواج آنها مؤثر باشد. شاهد بر اين مدعا يعني شاهد بر آنكه حرمت كتب ضالّه ميتواند مؤثر در نشر آنها باشد عملكرد دولتهاي غربي است مشاهده ميكنيد در جوامع غربي براي تبليغات اسلامي محدوديتهاي زيادي قائل ميگردند و حتي آزاديهاي مسلمانان تابع كشورهاي غربي را محدود ميسازند از باب نمونه ميتوان به منع انتشار كتاب دانشمند محترم آقاي روژه گارودي اشاره كرد كه توسط دولتهاي غربي از رواج آن جلوگيري بهعمل آمد و نويسندة آن به مجازاتهايي دچار گرديد. اين كتاب كه در نقد صهيونيسم نوشته شده بود در ميان هزاران كتابي كه در ترويج صهيونيسم و يهود نوشته ميشود و تبليغات گستردهاي كه در راديو تلويزيون و اينترنت از صهيونيسم بهعمل ميآيد اقدامي قابل توجه نبود ولي ملاحظه شد كه دولتهاي غربي همين اقدام را نيز اثربخش تلقي كردند.از اين رو با آن به مقابله برخاستند و حتي منع از انتشار اين يك كتاب را هم نتيجهبخش دانستند بنابراين چنان نيست كه منع از نشر كتب و نوشتارها در عصر اينترنت بيثمر باشد و كسي به آن اقدام نكرده باشد.
پي نوشت ها:
[1] . يزدي، حسين، آزادي از نظر استاد مطهري، انتشارات صدرا، چاپ اول، 1379، ص266.
[2] . رعد/7.
[3] . اسراء/9.
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 9 دی 93
- بازدید
- ۱٬۱۲۷
دیدگاه کاربران
هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.