امر به معروف و نهي از منكر هم اكنون چگونه بايد انجام گيرد؟

  • نشان کردن
؟
متن کاربر

پرسش

امر به معروف و نهي از منكر هم اكنون چگونه بايد انجام گيرد؟

پاسخ کارشناسی

پاسخ

امر به معروف و نهي از منكر يك وظيفه همگاني و مسئوليت اجتماعي بر تمامي افراد جامعه است و بر اساس آيه شريفه:‌ « كنتم خير امّۀ اخرجت للنّاس تأمرون بالمعروف و تنهون عن المنكر و تؤمنون بالله...[1]» « شما بهترين امتي هستيد كه به سود انسانها افریده شده اید (چه اینکه ) امر به معروف و نهی از منکر می کنید و به خدا ایمان دارید »  در این آیه شریفه , ايمان و امر به معروف و نهي از منكر , ملاك برتري امت اسلامي معرفی شده است. در كنار اين وظيفه همگاني، بايد گروهي در جامعه به طور سازمان يافته و منسجم به اجراي اين وظيفه بپردازند: «و لتكن منكم امّۀ يدعون الي الخير و يأمرون بالمعروف و ينهون عن المنكر و اولئك هم المفلحون[2]» « و از ميان شما بايد گروهي باشند كه ديگران را به خير دعوت كنند و امر به معروف و نهي از منكر كنند و آن ها همان رستگارانند.» بنابر اين«امر به معروف و نهي از منكر به دو صورت بایدانجام شود: 1ـ‌ به عنوان وظيفه اي عمومي و همگاني كه هر كس به مقدار توانايي خود به آن اقدام نمايد. 2ـ‌ وظيفه اي كه يك گروه سازمان يافته و منسجم آن را به عهده دارد و با قدرت آن را پي مي گيرد. مانند راننده اي كه اگر در خيابان خلاف كند،‌ هم ساير رانندگان با چراغ و بوق به او اعتراض مي كنند و هم پليس راهنمايي براي برخورد قاطع با متخلف وارد صحنه مي شود».[3]

 همچنین باید توجه داشت امر به معروف و نهي از منكر داراي مراتبي است كه بايد در انجام اين وظيفه رعايت شود. اين مراتب از درجات ضعيف و خفيف هم چون روي گرداني و بي توجهي به نشانه ناراحتي و اعتراض و تذكّر به زبان خوش و نرم شروع شده و به درجات شديدتر مي رسد.[4] بديهي است در صورت تأثير درجات ضعيف نوبت به درجات بالاتر و شديدتر نمي رسد. امر به معروف و نهي از منكر به صورت تذكر زباني وظيفه همگاني افراد جامعه است اما برخوردهاي شديد تر از قبيل حبس و ضرب و جرح از وظايف حكومت است.[5] تا بدين وسيله از هرج و مرج و سوء‌ استفاده هاي احتمالي جلوگيري شود و در ضمن از وقوع مفاسد اخلاقي و اجتماعي و گسترش آن در جامعه ممانعت بعمل آيد.

البته ميزان تأثير پذيري و نحوه آن در افراد مختلف، متفاوت است در اكثر موارد،‌ برخورد و تذكّر با زبان خوش همراه با احترام در افراد مؤثر بوده و آنان را از ارتكاب منكرات باز مي دارد و بر عكس برخورد تند و خشن اثر منفي خواهد داشت. در حالي كه در بعضي موارد و نسبت به برخي از افراد،‌ نرمش و ملايمت مؤثر و كارآمد نبوده و بازداشتن آن ها نيازمند برخورد شديد تر و قاطع تري است از اين رو نمي توان در مورد تمام افراد به يك صورت برخورد نمود و بايد به روحيات و نحوه تأثيرپذيري در آنان توجه نمود.

برخورد قاطع و جدي حكومت با اخلال گران امنيت جامعه و مفسدان اخلاقي و اجتماعي، تضمين کننده سلامت جامعه اسلامي و مانع از اشاعه مفاسد در جامعه اسلامي است بديهي است که اين برخورد قاطع در خصوص افرادي است که مشهور به فساد و اخلالگري در جامعه هستند و هم چون ميكربي مخرّب در پيكره اجتماع عمل مي كنند و اصلاح جامعه جز با مقابله با اين آلودگي ها امكان پذير نمي باشد اما در موارد زيادي هم مأموران اجرايي امر به معروف و نهي از منكر به تذكّر زباني بسنده مي كنند. در واقع صرف حضور آمران به معروف و ناهي از منكر و آگاهي از برخورد با متخلفان در جامعه , عامل مهمي در باز دارندگي از بسياري از جرايم و مفاسد است و اين خود موجب اصلاح جامعه خواهد شد البته بايد توجه داشت به همان ميزان كه اصل اجراي امر به معروف و نهي از منكر در جامعه اهميت دارد،‌ برخورد مناسب و منطقي در اجراي آن نيز داراي اهميت است.

 


[1]. آل عمران / 110.

[2]. آل عمران / 104.

[3]. قرائتي، محسن، تفسير نور، قم، انتشارات در راه حق،‌ 1378، ج 2،‌ ص 144.

[4]. ر.ک: رساله هاي توضيح المسائل

[5]. موسوی خمینی ، سید روح الله ، ترجمه تحرير الوسيله، ترجمه سید محمد باقر موسوی همدانی ، ‌قم، دفتر انتشارات اسلامي،‌ 1368ش، ج2 ،‌ص 318، مسأله 11.

اطلاعات مطلب

تاریخ انتشار
27 امرداد 01
بازدید
۷۸
گفت‌وگو

دیدگاه کاربران

حداقل ۵ کاراکتر؛ دیدگاه پس از بررسی نمایش داده می‌شود.

هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.