در اسلام رفتار مسلمين با کفار چگونه بايد باشد؟ در چه حد مي توان بر آنها سخت گير بودآیا ضایع کردن حقوق آنها مجاز است؟ مثلاً آيا جايز است به آنها ربا داد ؟
در اسلام رفتار مسلمين با کفار چگونه بايد باشد؟ در چه حد مي توان بر آنها سخت گير بودآیا ضایع کردن حقوق آنها مجاز است؟ مثلاً آيا جايز است به آنها ربا داد ؟

پرسش
پاسخ
در پاسخ شما بايد بگوييم خطوط کلي رفتار مسلمانان با کفار به زيبايي در دو آيه از قرآن ترسيم شده است. «لَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ لَمْ يُقَاتِلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُم مِّن دِيَارِكُمْ أَن تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ ـ إِنَّمَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ قَاتَلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَأَخْرَجُوكُم مِّن دِيَارِكُمْ وَظَاهَرُوا عَلَى إِخْرَاجِكُمْ أَن تَوَلَّوْهُمْ وَمَن يَتَوَلَّهُمْ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ[1]» خدا شما را از نيکي کردن در رعايت عدالت نسبت به کساني که در امر دين با شما پيکار نکردند و از خانه و ديارتان بيرون نراندند نهي نمي کند. چرا که خداوند عدالت پيشگان را دوست دارد. شما را تنها از دوستي در رابطه با کساني نهي مي کند که در امر دين با شما پيکار کردند و شما را از خانه هايتان بيرون راندند. يا به بيرون راندن شما کمک کردند و هر کسي با آنان رابطه دوستي داشته باشد ظالم و ستمگر است».
بر اين اساس رابطه حکومت اسلامي و مسمانان با کفار حربي و کساني که در حال جنگ يا در صدد جنگ با کشور اسلامي هستند بايد رابطه اي خصمانه باشد اما با ساير کفار بايد رابطه انساني و بر اساس اخلاق اسلامي باشد و حقوق انساني آنان را رعايت نمايند. از اين رو و بر اساس قانون اساسي و به حکم آيه شريفه[2] دولت جمهوري اسلامي ايران و مسلمانان موظفند نسبت به افراد غير مسلمان با اخلاق حسنه و قسط و عدل اسلامي عمل نمايند و حقوق انساني آنان را رعايت کنند اين اصل در حق کساني اعتبار دارد که بر ضد اسلام و جمهوري اسلامي ايران توطئه و اقدام نکنند.[3] و به همين جهت سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران بر اساس نفي هرگونه سلطه جويي و سلطه پذيري و عدم تعهد در برابر قدرتهاي سلطه گر و روابط صلح آميز متقابل با دول غير محارب استوار شده است.[4] بنابراين بجز کفار حربي که در جنگ يا در صدد جنگ با مسلمانان و حکومت اسلامي هستند ساير کفار اعم از کفار خارجي و کفار داخلي (اهل ذمه[5] و مستأمنين[6]) بايد مورد احترام حکومت اسلامي و مسلمانان قرار بگيرند و حقوق انساني آنان رعايت شود و نمي توان به صرف اينکه آنها مسلمان نيستند حقوق آنان را تضييع نمود البته بديهي است اين حکم تا وقتي است که آنان بر عليه حکومت اسلامي و مسلمانان اقدام خصمانه انجام ندهند.
در مورد گرفتن ربا از کافر نيز بايد بگوييم بر اساس فقه اسلامي بين مسلمانان و کافر حربي ربا نيست يعني گرفتن مقدار اضافي براي مسلمان جايز است. مرحوم امام در تحرير الوسيله در اين باره مي فرمايند: «لاِربا بَينَ الوالِدِ وَ وَلَدِهِ وَ لَابينَ اَلرُجلِ وَ زَوجَتِهِ وَ لاَ بين المسلم وَ الحَربّي بِمَعني اَنَّهَ يَجُوزُ اَخذُ الفَضلِ لِلمسلِمِ وَ يَثبُتُ بين المُسِلمِ وَ الذّميِ[7]» «بين پدر و فرزندش و بين مرد و همسرش و بين مسلمان و کافر حربي ربا نيست به اين معني که گرفتن اضافي براي مسلمان جايز است ولي بين مسلمان و کافر ذمّي ربا هست»
معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:
1ـ حقوق اقليتها، عباسعلي عميد زنجاني، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامي، 1370.
2ـ حقوق و وظايف غير مسلمانان در جامعه اسلامي، روح الله شريعتي، قم، دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم، 1381.
[1] . سوره ممتحنه آيه 8 و9.
[2] . سوره ممتحنه آيه 8.
[3] . قانون اساسي، اصل چهاردهم.
[4] . قانون اساسي، اصل يکصد و پنجاه و دوم.
[5] . به غير مسلماناني گفته مي شود که به واسطه پيماني که با حکومت اسلامي بسته اند يا اينکه تبعه کشور اسلامي محسوب مي گردند، مي توانند در پناه حکومت اسلامي آزادانه زندگي کنند و در مقابل حکومت از حقوقي برخوردار هستند همچنان که مکلّف به انجام وظايفي در برابر حکومت اسلامي هستند.
[6] . مستأمنين کفاري هستندکه با امان يکي از مسلمانان يا حاکم اسلامي وارد کشور اسلامي مي شوند (به تعبيري پناهنده موقت).
[7] . امام خميني ـ رضوان الله عليه ـ ترجمه لتحرير الوسيله، قم، دفتر انتشارات اسلامي، 1368، ج2، ص 426 «مسأله9».
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 26 امرداد 01
- بازدید
- ۱۲۳
در اسلام رفتار مسلمين با کفار چگونه بايد باشد؟ در چه حد مي توان بر آنها سخت گير بودآیا ضایع کردن حقوق آنها مجاز است؟ مثلاً آيا جايز است به آنها ربا داد ؟
- نشان کردن
پرسش
در اسلام رفتار مسلمين با کفار چگونه بايد باشد؟ در چه حد مي توان بر آنها سخت گير بودآیا ضایع کردن حقوق آنها مجاز است؟ مثلاً آيا جايز است به آنها ربا داد ؟
پاسخ
در پاسخ شما بايد بگوييم خطوط کلي رفتار مسلمانان با کفار به زيبايي در دو آيه از قرآن ترسيم شده است. «لَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ لَمْ يُقَاتِلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُم مِّن دِيَارِكُمْ أَن تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ ـ إِنَّمَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ قَاتَلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَأَخْرَجُوكُم مِّن دِيَارِكُمْ وَظَاهَرُوا عَلَى إِخْرَاجِكُمْ أَن تَوَلَّوْهُمْ وَمَن يَتَوَلَّهُمْ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ[1]» خدا شما را از نيکي کردن در رعايت عدالت نسبت به کساني که در امر دين با شما پيکار نکردند و از خانه و ديارتان بيرون نراندند نهي نمي کند. چرا که خداوند عدالت پيشگان را دوست دارد. شما را تنها از دوستي در رابطه با کساني نهي مي کند که در امر دين با شما پيکار کردند و شما را از خانه هايتان بيرون راندند. يا به بيرون راندن شما کمک کردند و هر کسي با آنان رابطه دوستي داشته باشد ظالم و ستمگر است».
بر اين اساس رابطه حکومت اسلامي و مسمانان با کفار حربي و کساني که در حال جنگ يا در صدد جنگ با کشور اسلامي هستند بايد رابطه اي خصمانه باشد اما با ساير کفار بايد رابطه انساني و بر اساس اخلاق اسلامي باشد و حقوق انساني آنان را رعايت نمايند. از اين رو و بر اساس قانون اساسي و به حکم آيه شريفه[2] دولت جمهوري اسلامي ايران و مسلمانان موظفند نسبت به افراد غير مسلمان با اخلاق حسنه و قسط و عدل اسلامي عمل نمايند و حقوق انساني آنان را رعايت کنند اين اصل در حق کساني اعتبار دارد که بر ضد اسلام و جمهوري اسلامي ايران توطئه و اقدام نکنند.[3] و به همين جهت سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران بر اساس نفي هرگونه سلطه جويي و سلطه پذيري و عدم تعهد در برابر قدرتهاي سلطه گر و روابط صلح آميز متقابل با دول غير محارب استوار شده است.[4] بنابراين بجز کفار حربي که در جنگ يا در صدد جنگ با مسلمانان و حکومت اسلامي هستند ساير کفار اعم از کفار خارجي و کفار داخلي (اهل ذمه[5] و مستأمنين[6]) بايد مورد احترام حکومت اسلامي و مسلمانان قرار بگيرند و حقوق انساني آنان رعايت شود و نمي توان به صرف اينکه آنها مسلمان نيستند حقوق آنان را تضييع نمود البته بديهي است اين حکم تا وقتي است که آنان بر عليه حکومت اسلامي و مسلمانان اقدام خصمانه انجام ندهند.
در مورد گرفتن ربا از کافر نيز بايد بگوييم بر اساس فقه اسلامي بين مسلمانان و کافر حربي ربا نيست يعني گرفتن مقدار اضافي براي مسلمان جايز است. مرحوم امام در تحرير الوسيله در اين باره مي فرمايند: «لاِربا بَينَ الوالِدِ وَ وَلَدِهِ وَ لَابينَ اَلرُجلِ وَ زَوجَتِهِ وَ لاَ بين المسلم وَ الحَربّي بِمَعني اَنَّهَ يَجُوزُ اَخذُ الفَضلِ لِلمسلِمِ وَ يَثبُتُ بين المُسِلمِ وَ الذّميِ[7]» «بين پدر و فرزندش و بين مرد و همسرش و بين مسلمان و کافر حربي ربا نيست به اين معني که گرفتن اضافي براي مسلمان جايز است ولي بين مسلمان و کافر ذمّي ربا هست»
معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:
1ـ حقوق اقليتها، عباسعلي عميد زنجاني، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامي، 1370.
2ـ حقوق و وظايف غير مسلمانان در جامعه اسلامي، روح الله شريعتي، قم، دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم، 1381.
[1] . سوره ممتحنه آيه 8 و9.
[2] . سوره ممتحنه آيه 8.
[3] . قانون اساسي، اصل چهاردهم.
[4] . قانون اساسي، اصل يکصد و پنجاه و دوم.
[5] . به غير مسلماناني گفته مي شود که به واسطه پيماني که با حکومت اسلامي بسته اند يا اينکه تبعه کشور اسلامي محسوب مي گردند، مي توانند در پناه حکومت اسلامي آزادانه زندگي کنند و در مقابل حکومت از حقوقي برخوردار هستند همچنان که مکلّف به انجام وظايفي در برابر حکومت اسلامي هستند.
[6] . مستأمنين کفاري هستندکه با امان يکي از مسلمانان يا حاکم اسلامي وارد کشور اسلامي مي شوند (به تعبيري پناهنده موقت).
[7] . امام خميني ـ رضوان الله عليه ـ ترجمه لتحرير الوسيله، قم، دفتر انتشارات اسلامي، 1368، ج2، ص 426 «مسأله9».
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 26 امرداد 01
- بازدید
- ۱۲۳
دیدگاه کاربران
هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.