فرق بين حديث و روايت در چيست؟

  • نشان کردن
؟
متن کاربر

پرسش

فرق بين حديث و روايت در چيست؟

پاسخ کارشناسی

پاسخ

دانشمندان علوم حديث به گردآوري معاني برخي از اصطلاحات عمومي اين علم و معاني لغوي و اصطلاحي آنها مي پردازند تا در مقام استعمال و کاربرد اين واژه ها و اصطلاحات اشتباه صورت نگيرد.

از ميان اصطلاحات که زياد کاربرد دارد واژه هاي ذيل است که با ذکر تفاوت آنها بيان مي شود:

الف) حديث: بر کلام معصوم اطلاق مي شود. هر چند در لغت به معناي مطلق کلام است. بنابراين اصطلاح، «حديث» به کلامی مه از معصوم صادر شود گفته می شودو بر آن اطلاق مي شود اعم از اين که صحت صدور آن از معصوم ـ عليه السلام ـ يعني درجه اطمينان به صادر شدن آن از معصوم به سر حدي برسد که راويان آن کلام معصوم ـ عليه السلام ـ ، شيعه ممدوح باشد که عدالت او ثابت و احراز نشده که اصطلاحاً به چنين حديثي «حسن» گفته مي شود و يا راوي و يا راويان ثقه و مورد اطمينان باشند اعم از اين که شيعه دوازده امامي باشند يا نه که اصطلاحاً به چنين حديثي موثقه گفته مي شود.

ب) سنت: بنا بر آن چه از گفتار فقهاء اماميه در کتاب هاي استدلالي شان استفاده مي شود کلمه «حديث» استعمال ديگري نيز دارد چون اين کلمه غالباً بر «سنت» اطلاق مي شود و مراد از سنت، خصوص کلام صادق از معصوم نمي باشد بلکه سنت عبارت است از امري که گاهي سخن و کلام معصوم ـ عليه السلام ـ را حکايت مي کند و گاهي فعل يا تقرير معصوم ـ عليه السلام ـ را بيان مي کند و از همين جا است که علما اماميه سنت را منحصر در قول و فعل و تقرير معصوم مي داند.

اما اهل سنت قول صحابه را نيز بخشي از سنت مي داند. از اين جا به دو نکته پي مي بريم يکي آن که «حديث دو اطلاق دارد: 1. حديث گفته مي شود و مراد از آن کلام صادر از معصوم است به يکي از انحاء صدور که بيان شد. 2. حديث اطلاق مي شود و مراد از آن همان «سنت» است که شامل قول و فعل و تقرير معصوم مي شود.

نکته دوم آن که در استعمال و اطلاق حديث بين شيعه ها و سني ها اختلاف وجود دارد زيرا ما قول غير معصوم را حديث به شمار نمي آوريم ولي آنها قول صحابه را نيز حديث مي گويند همان طوري که «اثر» نيز مي گويند.

ج) روايت: اين کلمه در لغت به معناي نقل و در اصطلاح محدثان به معناي نقل حديث است و اصطلاحات ديگري نيز دارد که اشاره مي شود:

گاهي روايت گفته مي شود و مراد از آن حديثي است که با سلسله سند نقل مي شود و گاهي به معناي مطلق حديث خواه مسند باشد يا غير مسند به کار مي رود و گاهي اطلاق مي شود بر آن چه که در مقابل حديث صحيح و حسن و موثق است يعني بر حديث ضعيف اطلاق مي شود و اشاره به اين است که اين کلام صدورش از معصوم نه صحيح است و نه حسن و نه موثق بلکه ضعيف است.

از موارد کاربرد کلمه حديث و روايت به تفاوت آن مي توان پي برد ولي در استعمالات غير تخصصي يعني استعمال هاي عرفي حديث و روايت فرقي ندارد.[1]

بنابراين در سخنراني هاي عمومي علما هيچ تفاوتي ندارد که بگويند روايت داريم يا حديث داريم و هر دو يعني از معصوم اين سخن به ما رسيده است.

معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:

1. اصول حديث، عبدالهادي فضلي، ترجمه محمد مهدي حقي و ابراهيم اقبال.

2. الدراية في علم الحديث، شهيد ثاني.

 

[1]. ر.ک: فضلي، عبدالهادي، اصول حديث، ترجمه محمد مهدي حقي، تهران، اميرکبير، چاپ اول، 1384ش، ص39 به بعد.

اطلاعات مطلب

تاریخ انتشار
11 امرداد 01
بازدید
۱٬۰۳۴
گفت‌وگو

دیدگاه کاربران

حداقل ۵ کاراکتر؛ دیدگاه پس از بررسی نمایش داده می‌شود.

هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.