در رجال اهل تسنن آمده، عطيه عوفي که از ابوسعيد خدري روایتی نقل کرده، مدلس بوده و روايات او از ابوسعيد معنعن مي باشد. لطفا توضيح دهيد؟

  • نشان کردن
؟
متن کاربر

پرسش

در رجال اهل تسنن آمده، عطيه عوفي که از ابوسعيد خدري روایتی نقل کرده،  مدلس بوده و روايات او از ابوسعيد معنعن مي باشد. لطفا توضيح دهيد؟

پاسخ کارشناسی

پاسخ

قواعد رجالي اهل سنّت با قواعد رجالي شيعه ها اختلاف مبنايي دارند. بسياري از منابع روايي اين دو مکتب با هم متفاوت هستند. در راوي شناسي نيز با هم اختلاف بنيادي و ساختاري دارند. از اين روي در مورد راوي يا روايت خاص اختلاف نظر پيدا مي کنند.

بر اساس دو مبناي ياد شده، در مورد شخصيت عطيه عوفي نيز اختلاف شده است. در اين نگاه طبق قواعد رجالي دو مکتب شخصيّت روايت گري عطيه عوفي به اختصار مورد بررسي قرار مي گيرد.

عطيه عوفي در نگاه اهل سنت

عطيه عوفي بدون ذکر علّت «ضعيف الحديث» شمرده شد. فقط با بيان اين که او شيعه کوفي است، او را «ضعيف الحديث» دانستند. در بعضي از کتاب هاي رجالي آن ها آمده است: عطيه بن سعد بن جناده عوفي... ابو الحسن کوفي. روي عن: زيد بن ارقم، و عبدالله بن عبّاس ... و ابي سعيد الخدري و ابي هريره. به دنبال اين از طرف رجاليون زيادي «ضعيف الحديث» بودن او را ثابت کرد. از زبان مسلم بن حجاج «ضعيف الحديث» بودن او را ثابت کرد و از زبان ابو حاتم، هشيم، نسايي، احمد بن عدي و ديگر کسان «ضعيف الحديث» بودن او را ثابت کرد.[1]

استاد سبحاني در موسوعه ي رجالي مي فرمايد: ابن حجر در کتاب تهذيب التهذيب عطيه عوفي را به خاطر شيعه بودن «ضعيف الحديث» دانست.[2] ابن حجر عسقلاني در مورد شخصيّت روايت گري عطيه عوفي آورده است: ... عن ابي سعيد احاديث عدّه و عن غير ابي سعيد و هو مع ضعفه يکتب حديثه و کان يعدّ مع شيعة اهل الکوفة. به دنبال اين مي گويد: ابن حبان او را «ضعيف الحديث» شمرد.[3]

نگاه شيعه

آيت الله خويي عطيه عوفي را به عنوان اصحاب امام علي معرفي مي کند.[4] و شايد بيان اين نکته، خود بيان گر نکته قوّت او باشد و به نوعي مقبوليّت او را در عرصه روايت گري بيان گر باشد. در «جامع الرّواة» نيز به همين نکته بسنده شد استاد سبحاني فرمود: قواعد رجالي اهل تسنن به جرم شيعه بودن و به خاطر تشيّع، او را ضعيف شمردند.[5] برخي از رجاليّون هر دو مکتب او را صاحب تفسير دانسته اند.

استاد علي نمازي شاهرودي از او تجليل کرده و از او به عنوان اصحاب امير المؤمنين ياد مي کند و به عنوان کسي که دلسوخته ولايت و امامت مي باشد و جزء اوّلين کساني بود که به زيارت امام حسين ـ عليه السلام ـ مشرّف شد.

نکته اي که در مورد ابو سعيد خدري قابل بيان است اين است که: در برخي از کتاب هاي رجالي شيعه از او به عنوان کسي که از پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ روايت نقل کرد.[6] و از جمله «السابقون» مي باشد، که به امام عليّ روي آورد و از اصحاب امام عليّ ـ عليه السلام ـ مي باشد، ياد کردند.[7]

خلاصه و نتيجه گيري: با توجه به دو مبناي ياد شده، قضاوت ها نيز در اين راستا گوناگون مي باشد. با مبنا و قواعد رجالي اهل تسنن، عطيه عوفي بدون ذکر هيچ علّتي، «ضعيف الحديث» شمرده است حتي مدلّس بودن ايشان هم ذکر نشد.

اين نوع استدلال ها فقط به خاطر اين است که عطيه شيعه بود و رواياتي در فضيلت مولي امير المؤمنين علي ـ عليه السلام ـ نقل مي کرد.

امّا طبق مبنا و قواعد رجالي تشيّع عطيه عوفي داراي ويژگي هاي مي باشد، برخي از ويژگي ها عبارتند از: او شيعه اهل کوفه است. از جمله اصحاب رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ مي باشد. از ياران امام علي ـ عليه السلام ـ مي باشد. صاحب تفسير بوده است. صاحب ولايت بوده است و جزء اوّلين کساني بوده است که همراه جابر بن عبدالله انصاري در اوّلين اربعين حسيني به زيارت امام حسين ـ عليه السلام ـ رفته است.

معنعن بودن در نقل روايت نيز نه ضرر به روايت مي زند و نه ضربه به راوي زيرا معناي معنعن اين است که مي گويد من از فلاني و او از فلاني روايت نقل مي کند و اين مستند بودن را مي رساند نه ضعيف بودن روايت.

از اين توضيح بسيار کوتاه، تو خود حديث مفصّل بخوان از اين مجمل.

معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:

1ـ معجم رجال حديث، آيت الله خويي.

2ـ علم رجال، آيت الله جعفر سبحاني.

3ـ علوم حديث، سيد رضا مؤدب.

 

[1]. المزي، جمال الدّین ابي الحجاج يوسف، تهذيب الکمال في اسماء الرّجال، بيروت، الموسسة الرّسالة، ج20، الطبعه الاولي، 1413ق، ص145 ـ 149.

[2]. ترابي، علي اکبر، زير نظر جعفر سبحاني، الموسوعة الرّجالية الميسرة، قم، موسسه الامام الصادق، الطبعة الثانية، 1424ق، ص299.

[3]. ابن حجر العسقلاني، شهاب الدين، احمد بن عليّ، تهذيب التهذيب، بي جا: دارالفکر، الطبعة الاولي، 1404ق، ج7، ص200 و 201.

[4]. خوئي، ابوالقاسم، معجم رجال الحديث، قم، مدينة العلم، بي تا، ج11، ص149.

[5]. الموسوعة الرّجالية الميسرة، همان.

[6]. همان، ص625.

[7]. الحر العاملي، محمد، وسايل الشيعه، بيروت، داراحياء التراث العربي، بي تا، ج20، ص375 و 376.

اطلاعات مطلب

تاریخ انتشار
11 امرداد 01
بازدید
۵۱
گفت‌وگو

دیدگاه کاربران

حداقل ۵ کاراکتر؛ دیدگاه پس از بررسی نمایش داده می‌شود.

هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.