از ديدگاه حضرت علي ـ عليه السلام ـ خطرناک ترين افراد جامعه که نبايد آنها را به دوستي گرفت چه کساني هستند؟

  • نشان کردن
؟
متن کاربر

پرسش

از ديدگاه حضرت علي ـ عليه السلام ـ خطرناک ترين افراد جامعه که نبايد آنها را به دوستي گرفت چه کساني هستند؟

پاسخ کارشناسی

پاسخ

اکثريت مردم فکر مي کنند حسن خلق و لطف معاشرت و اجتماعي بودن به اين است که انسان همه را با خود دوست کند در حالي که براي يک انسان صاحب مرام و مسلک که فکر و ايده خاصي را در اجتماع تعقيب مي کند و فقط در فکر منفعت شخصي خود نمي باشد، اين معني که خوب و بد او را دوست داشته و او نيز با خوب و بد دوست باشد، ميسر نيست زيرا همه مردم نه مسلک واحدي دارند و نه پسندهاي واحدي.

در بين مردم، عادل، ظالم، گنهکار و بي گناه و... وجود دارد و اينان نمي توانند همه يکسان با آدمي که براي زندگي خود هدف را دنبال مي نمايد، رابطه داشته باشند لذا براي افراد هدفمند روابط انسان با ديگران و دوستي و محبت انسان نسبت به آنان فرق مي کند، عده اي را جذب و عده اي را دفع مي کند و اين يک مطلبي است روشن و آشکار.

اسلام دين محبت و عشق است و خداوند متعال پيامبر اسلام ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ را رحمت براي عالميان معرفي مي نمايد.[1]

او حتي نسبت به خطرناک ترين دشمنان خود رحمت است و به آنان محبت بايد بکند امّا محبتي که قرآن سفارش آن را نموده و به آن دستور مي دهد اين نيست که مطابق ميل هر کسي عمل شود و در رفتار خود به بهانه دوست داشتن ديگران طبق خوشايند آنان تصميم گرفته و عمل شود.

اين نوع علاقه داشتن دليل بر خوش اخلاقي نبوده و مورد پذيرش عقل نمي باشد، بلکه نفاق و دو روئي است البته اين که انسان در جامعه با خوب و بد با مدارا رفتار کند غير از اين است که با خوب و بد خو کند.

بر اين اساس ما مؤظف هستيم که در جهت حفظ آئين خود کساني را به عنوان دوست برگزينيم. امام علي ـ عليه السلام ـ مي فرمايد: «اعجز الناس من عجز عن اکتساب الاخوان؛ ناتوان ترين مردم کسي است که از دوست يافتن ناتوان باشد.))[2] و همين طور ناچاريم با يک عده دوست نباشيم، ولي بايد از دوستي با هوا پرستان ، پول و منفعت پرستان  و منافقان  پرهيز کنيم و آنچه مقياس و آموزه هاي ديني و به طور کلي دين و مسلک ما است.

در اين ميان وقتي به روايات اسلامي که يکي از منابع ديني ما مي باشد مراجعه مي کنيم مشاهده مي کنيم که به دوستي پاک دلان و مؤمنان ما را دعوت کرده ابن عباس مي گويد از رسول اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ سؤال کردند بهترين هم نشينان کيست؟ حضرت فرمود:

((من ذکّرکم بالله رؤيته وزادکم في علمکم منطقه و ذکّرکم بالآخرة عمله؛ آن کس که ديدنش شما را به ياد خدا بيندازد و گفتارش بردانش شما بيفزايد و رفتار او شما را به ياد آخرت بيندازد)).[3]

و در زمينه افراد بي دين و آلوده و ناپاک به شدت ما را بر حذر داشته است زيرا دوستي با آنان زمينه از دست دادن عقيده و ايمان انسان را فراهم مي کند چون هر دوستي به سوي مشاکلت و مشابهت مي کشاند و در نتيجه انسان هم سنخ محبوب خود مي شود.

در نگاه امير مؤمنان علي ـ عليه السلام ـ دوستي با افرادي مورد ضرر و خطر رسيدن به دين و دنياي مؤمنان مي گردد و لذا بايد از آن دوري گردد:

1-دروغگو: ((و إياک ومصادقة الکذّاب فانه يقرّب البعيد و يبعد عليک القريب، دوري کن از دوستي کردن با دروغگو پس به درستي که او دور را نزديک جلوه مي دهد و نزديک را دور)).[4] يعني امري را که دور است از تو و رسيدن به آن دشوار است چنان مي نمايد که آن امر نزديک است و انسان را بر سعي از براي آن وا مي دارد و امري را که تحصيل آن آسان است، چنان مي نمايد که دور است و مانع از سعي انسان براي رسيدن به آن مي شود.

2. افراد شرور: ((اياک و معاشرة الاشرار فانّهم کالنّار مباشرتها تحرق؛ از هم نشيني و معاشرت با اشرار بپرهيز زيرا آنان همانند آتش اند و معاشرت آنان سوزاننده است)).[5]

3. چاپلوس :((شرّ اخوانک من داهنک في نفسک و ساترک عيبک؛ کسي که در امر خواهش نفس با تو چاپلوسي کند و عيب تو را بپوشاند از بدترين دوستان تو است)).[6]

4. تنها گذاشتن در گرفتاري ها:((شر الاخوان المواصل عند الرّخا و المفاصل عند البلاء؛ بدترين دوستان آن کس است که به هنگام آسايش بپيوند و وقت گرفتاري جدايي جسته و تنها بگذارد)).[7]

5. انسان هاي نادان و ستم پيشه: به امام حسن ـ عليه السلام ـ فرموده است:(( يا بنيّ اياک و مصادقة الاحمق فانّه يريد ان ينفعک فيضرک و اياک و مصادقة البخيل فانه يقعد عنک أحوج ما تکون اليه واياک و مصادقة الفاجر فانه يبيعک بالتاقه؛ فرزندم از دوستي با نادان بپرهيز که مي خواهد به تو نفعي برساند پس ضرر مي زند و از دوستي بخيل بپرهيز که او در مورد حاجت تو به گونه اي مي نشيند که گويا محتاج تر از تو است و از دوستي فاجر بپرهيز که به فروختن تو به قيمت ناچيزي حاضر مي گردد.[8] زيرا دين ندارد و از خداوند نمي ترسد)).

معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:

1ـ شهيد مطهري، مرتضي، مجموعه آثار، جاذبه و دافعه، ج16، ص223، صدرا، 1380.

 

[1]. انبياء / 107.

[2]. نهج البلاغه، حکمت 11، به نقل از: صابري يزدي، الحکم الزاهره، بي نا، بي تا، ص399.

[3]. مجلسي، محمد باقر، بحارالأنوار، بي نا، بي تا، ج1، ص203.

[4]. همان، ج71، ص209.

[5]. صابري يزدي، علي، انصاري، محمد رضا، الحکم الزاهرة، بي تا، بي نا، ص561.

[6]. مجدي، سيد عطاء الله، هزار گوهر، دفتر نشر فرهنگ اسلامي، 1368ش، ص129.

[7]. همان، ص227.

[8]. بحارالأنوار، همان، ج71، ص209.

اطلاعات مطلب

تاریخ انتشار
12 امرداد 01
بازدید
۹۱
گفت‌وگو

دیدگاه کاربران

حداقل ۵ کاراکتر؛ دیدگاه پس از بررسی نمایش داده می‌شود.

هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.