منظور از النساء در روايت (النظر في فروج النساء يورث العمي)( آيا همسر خود انسان منظور است يا زنان ديگر؟ ثانياً کوري باطني مقصود است يا ظاهري؟

  • نشان کردن
؟
متن کاربر

پرسش

منظور از النساء در روايت (النظر في فروج النساء يورث العمي)( آيا همسر خود انسان منظور است يا زنان ديگر؟ ثانياً کوري باطني مقصود است يا ظاهري؟

پاسخ کارشناسی

پاسخ

در پاسخ بايد گفته شود که روايت نظر کردن به شرمگاه زن از جمله رواياتي است که در بخش آداب جماع در منابع روايي آمده است و اين که محدثين و نيز فقهاء آن را در بحث مکروهات همبستر شدن زن و شوهر آورده اند، خود دليل است که منظور نگاه کردن به فرج زن خود انسان است. گذشته از اين که در خود روايات مربوطه کلمه «عند الجماع يعني هنگام مقاربت» آمده است که صراحت دارد در اين که مقصود نظر کردن به شرمگاه زوجه خود است. چون حرمت نظر کردن به شرمگاه غير همسر بديهي بود و از ضروريات فقه به شمار مي آيد و اين فقط زن و شوهر هستند که به تمام اعضاي همديگر مجاز هستند نگاه کنند و اين که براي شوهر مکروه هست که «هنگام همبستر شدن» به آلت تناسلي همسرش نگاه کند. دليلش رواياتي است که در بحث مکروهات مقاربت وارد شده است و فقها نيز آن را حرام ندانسته و بلکه در کتاب خلاف شيخ طوسي، ج4، ص249 ادعاي اجماع شده بر عدم حرمت آن.

و اين روايات دو دسته هستند: الف) در برخي از آنها اين گونه آمده است که نگاه کردن به عورت زن هنگام جماع موجب کوري مي شود و اصطلاحاً اين دسته از روايات مساله کوري را به طور مطلق بيان کرده است و ديگر بيش از اين ندارد که کوري فرزند منظور است و يا کوري خود ناظر و نگاه کننده. و از جمله اين دسته روايتي است که پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ ضمن توصيه هاي خويش به اميرمؤمنان علي ـ عليه السلام ـ درباره آداب رفتار با همسر و نيز آداب آميزش، بيان نموده است و شيخ صدوق آن را در امالي و هم در من لايحضره الفقيه آورده است.[1]

بنابر اطلاق اين روايات مي توان گفت «کوري» که نتيجه نگاه کردن به شرمگاه زن هنگام آميزش مي باشد، نيز مطلق است و اطلاق و عموميت آن از سه جهت مي تواند باشد:

1. کوري ظاهري

يکي اين که رعايت نکردن آداب آميزش سبب کوري ظاهري ناظر مي شود البته نه به طور حتمي و هميشگي بلکه «ممکن» است که اين نگاه چنين نتيجه اي را به دنبال داشته باشد و شاهد بر اين که چنين نتيجه، قطعي نيست و محتمل مي باشد اين است که در همين روايتي که شيخ صدوق در امالي از پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ آورده است، حضرت چندين بار عباراتي نظير: «لا يؤمن أن يکون... يعني بيم آن مي رود که...» و عبارتي «فإني اخشي... يعني مي ترسم که...» را به کار برده است، ترديد آميز بودن عبارت پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ خود دليلي است بر اين که آفاتي از قبيل کوري به دنبال آن نگاه، قطعي نيست.

2. کوري باطني

دوم اين که ممکن است کوري باطني ناظر مقصود باشد يعني مخالفت دستور و آداب اسلامي هر چند الزامي هم نباشد به يک نحوي ناديده گرفتن آن با مخالفت با شرع به حساب مي آيد و روشن است که مخالفت با دستورات اسلام از نظر قلبي و باطني سبب زوال بصيرت و روشن ضميري انسان مي گردد و لذاست که عمل نکردن به دستور پيامبر و ائمه ـ عليهم السلام ـ حتي در همان جايي که يک امري را به عنوان کراهت بيان مي کند، گاهي موجب جرأت بر ارتکاب محرمات و مخالفت دستورات الزامي شرع مي شود.

3. کوري ظاهري فرزند

از جهت ديگر نيز اين دسته روايات اطلاق دارد و آن اين که ممکن است کوري ظاهري فرزند نتيجه آميزشي باشد که در آن آداب آميزش رعايت نشده و روشن است که کوري باطني نسبت به فرزند وجهي ندارد زيرا او مخالفت حکم کراهت را نکرده ولي اين که ممکن است ظاهراً کور متولد شود اثر وضعي عمل والدين است آن هم نه به طور قطعي و هميشگي بلکه رعايت نکردن آداب آميزش احتمال پديد آمدن چنان آفاتي را بسيار زياد مي کند حال اگر با رعايت نکردن آداب مورد نظر فرزند کور به دنيا نيامد نمي توان گفت روايت نقض شده است زيرا همان طوري که گفته شد روايت به طور احتمال مسأله کوري را مطرح کرده است و محتمل بودن آن يک امري نيست که بر خلاف عقل باشد و علم بشري نيز دليلي بر بطلان مفاد و مضمون روايت مورد بحث ارائه نداده است.

و بلکه از آنجايي که ميان جسم و روح انسان پيوند محکم برقرار است مي توان ادعا کرد که رفتارهايي که زن و شوهر در هنگام آميزش، که نزديک ترين حالت ارتباط ميان آن دو است، از خود بروز مي دهد؛ مي تواند بر جسم و روح فرزندان به عنوان ثمرات آن آميزش آثار مثبت و منفي داشته باشد چنان که امروزه پژوهش هاي پزشکي به موارد مشابه کوري فرزند، دست يافته است، به عنوان نمونه «افسردگي» مادر را در هنگام وضع حمل باعث پديد آمدن برخي حالات منفي فرزند و روح او مي دانند و خود چنين ارتباطي ميان حالات مادر و فرزند از لوازم ارتباط ميان زن و شوهر و فرزندان آن دو است.

ب) اما دسته ديگر از روايات «کوري» را به فرزند نسبت مي دهد و تصريح مي کند که فرزندي که در چنان حالي نطفه اش منعقد مي شود ايمن نيست که کور به دنيا بيايد.[2]

به بيان ديگر اين روايات آفاتي از قبيل کوري را به طور مقيد مطرح نموده و از نظر فني و قواعدي که در جاي خودش مبرهن شده است، بايد رواياتي را که مساله کوري را به طور مطلق بيان نموده است، حمل بر اين روايات کرده و گفت منظور معصومين ـ عليهم السلام ـ از کوري در هر دو دسته روايات، کوري فرزند است.

نتيجه اينکه: اولاً: منظور «النساء» زوجه و همسر انسان است زيرا نظر به شرمگاه زن آن هم هنگام جماع و مقاربت، مطابق روايات مکروه است در حالي که نظر به شرمگاه زن اجنبيه حرام است.

ثانياً: کوري به دنبال نگاه کردن به شرمگاه زن در روايات به دو صورت بيان شده است که بر اساس قواعد اصولي مطلق را بايد حمل بر مقيد کرد و نتيجه اين مي شود که منظور کوري فرزند است آن هم کوري ظاهري.

ثالثاً: مساله کور متولد شدن فرزند به دنبال آميزشي که آداب اسلامي در آن رعايت نشده در خود روايات به صورت احتمال بيان شده نه يک امر قطعي، لذا اگر چنين عارضه اي پديد نيامد نمي توان روايات مورد بحث را نقض شده به حساب آورد.

معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:

1ـ شيخ صدوق، امالي، کتابخانه اسلاميه، ص300 به بعد، مجلس 50.

2ـ علامه محمد باقر مجلسي، حلية المتقين (آداب جماع)، ص55 به بعد.

 

[1]. شيخ صدوق، محمد بن بابويه، امالي، کتابخانه اسلاميه، 1362ش، ص300 به بعد؛ و نيز من لايحضره الفقيه، ج3، ص359.

[2]. ر.ک: شيخ صدوق، امالي، ص568؛ علل الشرايع، ص515؛ شيخ صدوق، محمد، من لايحضره الفقيه، قم، جامعه مدرسين، بيتا، ج3، ص552.

اطلاعات مطلب

تاریخ انتشار
11 امرداد 01
بازدید
۸۰
گفت‌وگو

دیدگاه کاربران

حداقل ۵ کاراکتر؛ دیدگاه پس از بررسی نمایش داده می‌شود.

هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.