موضوعات مناسب برای انجام کار فرهنگی در مساجد و کانون های فرهنگی برای مخاطبین نوجوان چیست؟
موضوعات مناسب برای انجام کار فرهنگی در مساجد و کانون های فرهنگی برای مخاطبین نوجوان چیست؟
پرسش
پاسخ
بنا بر آمارهاي موجود بيشترين جمعيت ايران را افرادي بين 10 تا 30 سال تشکيل مي دهند و قشر نوجوان به جهت حساسيت و آمادگي هاي فراوان سنّي، ذهني، جسمي، روحي، فکري و... جهت رشد، بيش از اقشار ديگر، توجه نظام تربيتي مکتب نوراني اسلام مي باشد.
حفظ نوجوانان مهم تر از جذب آنان است، چون نوجوان به خاطر داشتن روحيه احساسي و پرشور خويش، به راحتي جذب مي شود اما به جهت نيازهاي نوجوان و آسيب هاي بسيار، حفظ و نگهداري اين طبقه سخت و مشکل مي نمايد.
لذا رعايت اين نکته که چه مطلبي را به چه کسي، در کجا و چگونه ارائه دهيم بسيار قابل اهميت است. لذا بايد در امر تبليغ و ارائه معارف قرآني، اقدام به باز نگري، نوسازي، بهسازي و توسعه روش ها و سازکارهاي تبليغي بنمائيم و ضمن حفظ ارزش ها، ظرفيت ها و اثر بخشي هاي تبليغ سنتي به شيوه هاي جديد نيز توجه داشته باشيم و از آن طرف نيز، موضوعات مطرح شده براي نوجوانان بايد در راستاي ويژگي هاي روحي، جسمي و فکري آنان باشد.
موضوعاتي که طرحشان براي مخاطب مناسب است، در قالب پنج سرفصل تبيين مي گردد.
1. احکام
در خصوص احکام مورد نياز نوجوانان، موضوعاتي مانند تقليد، بلوغ، طهارت و جنابت، وضو، غسل، تيمّم، نماز و روزه داراي اهميت ويژه اي مي باشند.
آموزش احکام اگر به صورت عملي نيز به تصوير کشيده شود و از خود نوجوانان در آموزش استفاده شود، راحت تر و سريع تر درک مي شود و ماندگار تر خواهد بود.
آموزش صوتي و تصويري تأثير بيشتري دارد تا اينکه فقط صوتي يا فقط تصويري يا نوشتاري باشد. در اين مورد از مجموعه چهار سي دي نور الاحکام (آموزش احکام به صورت صوتي و تصويري) از حجت الاسلام فلاح زاده، مي توان استفاده فراواني برد.
نمايش و يا در اختيار گذاشتن اين سي دي هاي آموزشي براي نوجوانان اثرات مفيدي در يادگيري احکام دارد که مي توان از اين مجموعه سي دي، مسابقه اي در قالب سئوالات تستي برگزار نمود.
هم چنين آموزش احکام را مي توان در قالب بيان داستان ارائه نمود.
2. اخلاق
نوجوانان داراي روحيه اي رقابت طلب و تقليد پذير مي باشند که بايدتلاش نمود به آن جهت داد و هم چنين به مسأله هويت يابي و خودشناسي پرداخت، يافتن هويت فردي، خانوادگي، فرهنگي، اجتماعي و... نوجوانان را به سمت الگوپذيري سوق مي دهد و در اين راستا با ديگران ارتباط برقرار نموده و به دوست يابي اقدام مي نمايند و در اين مسير با خطرات زيادي مواجه مي گردد. انتخاب الگوهاي کاذب، معنويات هاي کاذب، ورود به فرقه هاي ضالّه، مدگرايي و انتخاب مدهاي غير مناسب براي نوجوان مسلمان و روي آوري به فيلم ها و عکس هاي مبتذل، از آسيب هاي اين سنين مي باشد.
مناسب است نوجوان را به سمت ارتباط با خدا سوق داد و به بيان چگونگي ارتباط (نماز، قرآن، دعا) پرداخت و آنان را به سمت الگوگيري از کتاب راهنماي انسان ها (قرآن) هدايت نمود.
نوجوانان به شادي، نشاط و زيبايي، اهميت ويژه اي مي دهند، لذا بايد جهت ايجاد اين موارد و جهت دادن آن تلاش نمود و به بيان موضوع پاکي و نظافت جسم و جان و آراستگي و زيبايي ظاهري و معنوي پرداخت.
پرداختن به موضوع عفت گرايي و پاکدامني و بيان اهميت و فايده هاي آن با ذکر نمونه هايي از رفتارهاي علماء، شهداء و هم چنين همسالان وي، به صورتي که ايجاد حساسيت و تحريک ننمايد مناسب و ضروري است.
نوجوانان دوست دارند به آنان احترام گذاشته شود، لذا بيان مسأله احترام به خود، احترام به ديگران (والدين، دوستان، معلم)، احترام به ائمه معصومين ـ عليهم السلام ـ و احترام به خداوند عزّوجلّ (اطاعت و ترک معصيت) بسيارحائز اهميت مي باشد. علاوه بر موضوعات فوق مباحثي مانند مزاح و شوخي، حجاب و حياء، دروغ و راه هاي درمان آن، شکر و سپاس، پرخاشگري و قهر و راه هاي درمان آن و نيز بحث حسادت يا رقابت، مناسب مي باشد.
3. اعتقادات
در زمينه اعتقادات مباحثي مانند اين که: دين چيست؟ انتظار دين از ما چيست؟ انتظار ما از دين چيست؟
«فوائد و ثمرات دين داري چه مي باشد؟» و «دين، نشاط يا غم؟» مورد علاقه نوجوانان مي باشد.
شنيدن مباحث اعتقادي در قالب داستان و حکايت و يا شعرهاي تک بيتي و نهايتا دو بيتي، براي آنان جذّاب است، نوجوانان تمايل دارند از آينده دنيا، مهدويت و آخرالزمان و نيز اوضاع و احوال قبر، عالم برزخ و بهشت و جهنم اطلاعات کسب نمايند و هم چنين بيان زندگي نامه، فضائل و کرامات ائمه معصومين ـ عليهم السلام ـ ترسيم چهره اي صميمي و مهربان از آن بزرگواران لازم و ضروري مي باشد.
4. قرآن
در خصوص قرآن و جلسات قرآني توجه به چند نکته ضروري است؛
سعي شود معارف و آموزه هاي قرآني در قالب حلقه هاي معرفت قرآن، مسابقات قرائت قرآن، قرائت نماز، اذان گويي، حفظ حديث، کتابخواني و معمّا هاي قرآني و بيان داستان هاي قرآني به صورت نمايش و تئائر، تفسير هاي يک دقيقه اي، مثال هاي قرآني، مسابقه روزنامه ديواري با محتواي قرآني، ارائه گردد.
ـ در جلسات قرآن نوجوانان را سهيم نموده و از استعداد هاي آنان استفاده نمائيم. در جلسات از آنان نظرخواهي نمائيم و آنان را به سوي تفکر سوق دهيم.
ـ نوجوانان را به يادداشت برداري و ثبت مطلب ومعارف قرآني در دفتر مخصوص تشويق نموده و در نهايت با برگزاري مسابقه بهترين و زيبا ترين دفتر قرآني از آنان تقدير به عمل آيد.
ـ براي نام گذاري جلسات قرآني از واژه هايي مانند؛ در ساحت قرآن، در محضر عترت، حرف هاي آسماني، الگوهاي زندگي، الگوي برتر، سجاده تفکّر و... استفاده نمائيم.
ـ موضوعات و مباحث قرآني مرتبط با نوجوانان در سه بخش اخلاق، احکام و اعتقادات توضيح داده شود.
سعي نمائيم پيوند قرآن و عترت را کاملا تبيين نمائيم.
5. علمي
نوجوانان علاقه شديدي به شنيدن مباحث جديد، جذّاب و شگفت انگيز دارند. مناسب است خلاقيت و ابتکار آنان را جهت دار نمائيم و آنان را راهنمايي نموده که در شگفتي ها و آيات الهي تفکر نمايند و آن را به ديگران نيز ارائه دهند.
ـ بيان رموز موفقيت و خوشبختي براي نوجوانان مي تواند مسير ترقي و به کمال رسيدن آنان را معين و هموار سازد.
معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:
1. جذاب سازي کلاس هاي ديني کودکان و نوجوانان، واحد نوجوان و جوان معاونت تبليغ و آموزش هاي کاربردي، مرکز مديريت حوزه علميه قم.
2. تمثيلات، محسن قرائتي، مرکز فرهنگي درس هايي از قرآن.
3. جوانان در طوفان غرائز، همت سهراب پور، بوستان کتاب.
4. جوان و آرامش، محمد سبحاني نيا، بوستان کتاب.
5. حجاب عزت است يا اسارت، محمد صادق ذبيحي، پيام طوس.
6. توحيد مفضل.
7. پرواز تا بي نهايت، گروه پژوهش و نگارش، عقيدتي سياسي ارتش.
8. خاک هاي نرم کوشک.
9. داستان هاي پيامبران، گرمارودي.
10. مجموعه قصه هايي از امامان، مسلم ناصري، پيام آزادي.
11. ره توشه 54 ويژه نوجوانان و ويژه طرح هجرت تابستان، شماره 64ـ71، بوستان کتاب / دفتر تبليغات.
12. تفسير يک دقيقه اي، محسن قرائتي، مرکز فرهنگي درس هايي از قرآن.
13. مقاله جوان و بايسته هاي تبليغ، محمد مهدي ماندگاري، ره توشه راهيان نور.
14. جوان در طوفان غرائز، همت سهراب پور، بوستان کتاب / دفتر تبليغات.
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 24 امرداد 01
- بازدید
- ۶۷۵
موضوعات مناسب برای انجام کار فرهنگی در مساجد و کانون های فرهنگی برای مخاطبین نوجوان چیست؟
- نشان کردن
پرسش
موضوعات مناسب برای انجام کار فرهنگی در مساجد و کانون های فرهنگی برای مخاطبین نوجوان چیست؟
پاسخ
بنا بر آمارهاي موجود بيشترين جمعيت ايران را افرادي بين 10 تا 30 سال تشکيل مي دهند و قشر نوجوان به جهت حساسيت و آمادگي هاي فراوان سنّي، ذهني، جسمي، روحي، فکري و... جهت رشد، بيش از اقشار ديگر، توجه نظام تربيتي مکتب نوراني اسلام مي باشد.
حفظ نوجوانان مهم تر از جذب آنان است، چون نوجوان به خاطر داشتن روحيه احساسي و پرشور خويش، به راحتي جذب مي شود اما به جهت نيازهاي نوجوان و آسيب هاي بسيار، حفظ و نگهداري اين طبقه سخت و مشکل مي نمايد.
لذا رعايت اين نکته که چه مطلبي را به چه کسي، در کجا و چگونه ارائه دهيم بسيار قابل اهميت است. لذا بايد در امر تبليغ و ارائه معارف قرآني، اقدام به باز نگري، نوسازي، بهسازي و توسعه روش ها و سازکارهاي تبليغي بنمائيم و ضمن حفظ ارزش ها، ظرفيت ها و اثر بخشي هاي تبليغ سنتي به شيوه هاي جديد نيز توجه داشته باشيم و از آن طرف نيز، موضوعات مطرح شده براي نوجوانان بايد در راستاي ويژگي هاي روحي، جسمي و فکري آنان باشد.
موضوعاتي که طرحشان براي مخاطب مناسب است، در قالب پنج سرفصل تبيين مي گردد.
1. احکام
در خصوص احکام مورد نياز نوجوانان، موضوعاتي مانند تقليد، بلوغ، طهارت و جنابت، وضو، غسل، تيمّم، نماز و روزه داراي اهميت ويژه اي مي باشند.
آموزش احکام اگر به صورت عملي نيز به تصوير کشيده شود و از خود نوجوانان در آموزش استفاده شود، راحت تر و سريع تر درک مي شود و ماندگار تر خواهد بود.
آموزش صوتي و تصويري تأثير بيشتري دارد تا اينکه فقط صوتي يا فقط تصويري يا نوشتاري باشد. در اين مورد از مجموعه چهار سي دي نور الاحکام (آموزش احکام به صورت صوتي و تصويري) از حجت الاسلام فلاح زاده، مي توان استفاده فراواني برد.
نمايش و يا در اختيار گذاشتن اين سي دي هاي آموزشي براي نوجوانان اثرات مفيدي در يادگيري احکام دارد که مي توان از اين مجموعه سي دي، مسابقه اي در قالب سئوالات تستي برگزار نمود.
هم چنين آموزش احکام را مي توان در قالب بيان داستان ارائه نمود.
2. اخلاق
نوجوانان داراي روحيه اي رقابت طلب و تقليد پذير مي باشند که بايدتلاش نمود به آن جهت داد و هم چنين به مسأله هويت يابي و خودشناسي پرداخت، يافتن هويت فردي، خانوادگي، فرهنگي، اجتماعي و... نوجوانان را به سمت الگوپذيري سوق مي دهد و در اين راستا با ديگران ارتباط برقرار نموده و به دوست يابي اقدام مي نمايند و در اين مسير با خطرات زيادي مواجه مي گردد. انتخاب الگوهاي کاذب، معنويات هاي کاذب، ورود به فرقه هاي ضالّه، مدگرايي و انتخاب مدهاي غير مناسب براي نوجوان مسلمان و روي آوري به فيلم ها و عکس هاي مبتذل، از آسيب هاي اين سنين مي باشد.
مناسب است نوجوان را به سمت ارتباط با خدا سوق داد و به بيان چگونگي ارتباط (نماز، قرآن، دعا) پرداخت و آنان را به سمت الگوگيري از کتاب راهنماي انسان ها (قرآن) هدايت نمود.
نوجوانان به شادي، نشاط و زيبايي، اهميت ويژه اي مي دهند، لذا بايد جهت ايجاد اين موارد و جهت دادن آن تلاش نمود و به بيان موضوع پاکي و نظافت جسم و جان و آراستگي و زيبايي ظاهري و معنوي پرداخت.
پرداختن به موضوع عفت گرايي و پاکدامني و بيان اهميت و فايده هاي آن با ذکر نمونه هايي از رفتارهاي علماء، شهداء و هم چنين همسالان وي، به صورتي که ايجاد حساسيت و تحريک ننمايد مناسب و ضروري است.
نوجوانان دوست دارند به آنان احترام گذاشته شود، لذا بيان مسأله احترام به خود، احترام به ديگران (والدين، دوستان، معلم)، احترام به ائمه معصومين ـ عليهم السلام ـ و احترام به خداوند عزّوجلّ (اطاعت و ترک معصيت) بسيارحائز اهميت مي باشد. علاوه بر موضوعات فوق مباحثي مانند مزاح و شوخي، حجاب و حياء، دروغ و راه هاي درمان آن، شکر و سپاس، پرخاشگري و قهر و راه هاي درمان آن و نيز بحث حسادت يا رقابت، مناسب مي باشد.
3. اعتقادات
در زمينه اعتقادات مباحثي مانند اين که: دين چيست؟ انتظار دين از ما چيست؟ انتظار ما از دين چيست؟
«فوائد و ثمرات دين داري چه مي باشد؟» و «دين، نشاط يا غم؟» مورد علاقه نوجوانان مي باشد.
شنيدن مباحث اعتقادي در قالب داستان و حکايت و يا شعرهاي تک بيتي و نهايتا دو بيتي، براي آنان جذّاب است، نوجوانان تمايل دارند از آينده دنيا، مهدويت و آخرالزمان و نيز اوضاع و احوال قبر، عالم برزخ و بهشت و جهنم اطلاعات کسب نمايند و هم چنين بيان زندگي نامه، فضائل و کرامات ائمه معصومين ـ عليهم السلام ـ ترسيم چهره اي صميمي و مهربان از آن بزرگواران لازم و ضروري مي باشد.
4. قرآن
در خصوص قرآن و جلسات قرآني توجه به چند نکته ضروري است؛
سعي شود معارف و آموزه هاي قرآني در قالب حلقه هاي معرفت قرآن، مسابقات قرائت قرآن، قرائت نماز، اذان گويي، حفظ حديث، کتابخواني و معمّا هاي قرآني و بيان داستان هاي قرآني به صورت نمايش و تئائر، تفسير هاي يک دقيقه اي، مثال هاي قرآني، مسابقه روزنامه ديواري با محتواي قرآني، ارائه گردد.
ـ در جلسات قرآن نوجوانان را سهيم نموده و از استعداد هاي آنان استفاده نمائيم. در جلسات از آنان نظرخواهي نمائيم و آنان را به سوي تفکر سوق دهيم.
ـ نوجوانان را به يادداشت برداري و ثبت مطلب ومعارف قرآني در دفتر مخصوص تشويق نموده و در نهايت با برگزاري مسابقه بهترين و زيبا ترين دفتر قرآني از آنان تقدير به عمل آيد.
ـ براي نام گذاري جلسات قرآني از واژه هايي مانند؛ در ساحت قرآن، در محضر عترت، حرف هاي آسماني، الگوهاي زندگي، الگوي برتر، سجاده تفکّر و... استفاده نمائيم.
ـ موضوعات و مباحث قرآني مرتبط با نوجوانان در سه بخش اخلاق، احکام و اعتقادات توضيح داده شود.
سعي نمائيم پيوند قرآن و عترت را کاملا تبيين نمائيم.
5. علمي
نوجوانان علاقه شديدي به شنيدن مباحث جديد، جذّاب و شگفت انگيز دارند. مناسب است خلاقيت و ابتکار آنان را جهت دار نمائيم و آنان را راهنمايي نموده که در شگفتي ها و آيات الهي تفکر نمايند و آن را به ديگران نيز ارائه دهند.
ـ بيان رموز موفقيت و خوشبختي براي نوجوانان مي تواند مسير ترقي و به کمال رسيدن آنان را معين و هموار سازد.
معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:
1. جذاب سازي کلاس هاي ديني کودکان و نوجوانان، واحد نوجوان و جوان معاونت تبليغ و آموزش هاي کاربردي، مرکز مديريت حوزه علميه قم.
2. تمثيلات، محسن قرائتي، مرکز فرهنگي درس هايي از قرآن.
3. جوانان در طوفان غرائز، همت سهراب پور، بوستان کتاب.
4. جوان و آرامش، محمد سبحاني نيا، بوستان کتاب.
5. حجاب عزت است يا اسارت، محمد صادق ذبيحي، پيام طوس.
6. توحيد مفضل.
7. پرواز تا بي نهايت، گروه پژوهش و نگارش، عقيدتي سياسي ارتش.
8. خاک هاي نرم کوشک.
9. داستان هاي پيامبران، گرمارودي.
10. مجموعه قصه هايي از امامان، مسلم ناصري، پيام آزادي.
11. ره توشه 54 ويژه نوجوانان و ويژه طرح هجرت تابستان، شماره 64ـ71، بوستان کتاب / دفتر تبليغات.
12. تفسير يک دقيقه اي، محسن قرائتي، مرکز فرهنگي درس هايي از قرآن.
13. مقاله جوان و بايسته هاي تبليغ، محمد مهدي ماندگاري، ره توشه راهيان نور.
14. جوان در طوفان غرائز، همت سهراب پور، بوستان کتاب / دفتر تبليغات.
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 24 امرداد 01
- بازدید
- ۶۷۵
دیدگاه کاربران
هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.