يك جوان از كدام يك از سه مورد بايد بيشتر شرم کند: 1. پدر و مادر 2. خداوند 3. مردم؟
يك جوان از كدام يك از سه مورد بايد بيشتر شرم کند: 1. پدر و مادر 2. خداوند 3. مردم؟
پرسش
پاسخ
شرم و «حياء» در روانشناسي به عنوان يكي از انفعالات رواني معرفي ميشود كه هنگام ظهور عيب يا كاري ناهنجار پديد ميآيد. اين حالت براي همه كم و بيش روي ميدهد. همه ميتوانندحقيقت اين حالت رواني را درك كنند. بركات اخلاقي بسياري بر حيا مترتب است. بسياري از مردم اگر اين خصلت را نداشته باشند، به هيچ اصل اخلاقي پايبند نميشوند. به تعهدات خود عمل نميكنند. امانتها را به صاحبانشان برنميگردانند. دروغ ميگويند و به تدريج به همه صفات پست آلوده ميشوند. آنچه موجب ميشود مردم از بسياري رذايل اخلاقي مصون بمانند، حيا است.[1]
منشأ شرم و حيا: منشاء حياء دو چيز است.
الف. تمايل انسان به بيعيب و نقص بودن.
ب. علاقه به پوشاندن عيوب احتمالي خود از ديگران.[2]
حالت حيا و خجالت مخصوص كساني است كه براي خود ارزش قائلند و طالب كرامت و شرافت ميباشند. اين افراد وقتي متوجه نقص و يا رفتار زشت خود ميشوند دچار شرمساري ميشوند. البته برخي از حيا و خجالتها نامطلوبند، چون انسان را از رشد و كمال باز ميداند؛ مثل خجالت از سئوال پرسيدن از استاد، يا خجالت كشيدن از اين كه اگر چيزي را نميدانيم بگوئيم نميدانيم.[3]
از چه كسي خجالت بكشيم؟
مرتبه حياء و ارزش آن بستگي به اين دارد كه اولاً، آن كار زشتي كه انسان از آن خجالت ميكشد تا چه حد زشت است. ثانياً به انسان چه اندازه به زشتي آن توجه دارد، و ثالثاً در مقابل چه كسي اين كار زشت را انجام ميدهد؛ يعني آن شخص كه اين كار زشت را مشاهده ميكند تا چه اندازه در نزد انسان از اهميت و اعتبار برخوردار است. كساني كه ايمانشان ضعيف است و از حضور خداي متعال در همه شوون زندگي خود غافلند، از خدا شرم نميكنند. شرط حيا اين است كه انسان بداند كسي ناظر او است و كار زشت او را میبيند. لذا صرف اين كه انسان بداند خدا در همه جا حاضر است، اما آن گونه كه بايد و شايد به حضور خدا توجه نداشته باشد، باعث نميشود كه اگر مرتكب گناهي شود، از خدا خجالت بكشد. انسان هر قدر بيشتر به حضور خدا توجه داشته باشد و نيز عظمت خدا را بهتر درك كند با انجام دادن كارهاي زشتي كه او نميپسندد، بيشتر خجالت ميكشد.
انسان معمولاً براي كساني كه از مقام بالا و يا موقعيت اجتماعي ممتازي برخوردارند، ارزش بيشتري قايل است. از اين رو، اگر در حضور آنها مرتكب رفتار زشتي شده بيشتر شرم میکند. برترين حياء، حياي از خدا و سپس حياي از فرشتگان خداست، كه اعمال ما را در همه جا ناظرند. در مراتب بعدی شرم از پدر و مادر و مردم قرار دارد، که آن هم در راستاي حيای از خداست. يعني هرگاه انسان كاري خلاف شرع و اخلاق نسبت به پدر و مادر و ناموس مردم و... انجام دهد آنجا بايد خجالت بكشد و «استغفار حيا،» كند. استغفار حياء كه در دعاها آمده، يكي از بهترين استغفارها است. بدين صورت كه انسان گنهكار تصميم بگيرد ديگر آن گناه را (در رابطه با خود، خدا و ديگران) چون خدا را شاهد و ناظر زشتي عمل خود ميداند، انجام ندهد. حيا، از خدا، مردم و والدين وقتي كه مانع از كارهاي زشت شود يكي از مؤثرترين و ارزندهترين خلق و خو است.
معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:
خلاصه معراج السعاده ، شيخ عباس قمي ، نشر مؤسسه در راه حق.
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 24 امرداد 01
- بازدید
- ۸۷
يك جوان از كدام يك از سه مورد بايد بيشتر شرم کند: 1. پدر و مادر 2. خداوند 3. مردم؟
- نشان کردن
پرسش
يك جوان از كدام يك از سه مورد بايد بيشتر شرم کند: 1. پدر و مادر 2. خداوند 3. مردم؟
پاسخ
شرم و «حياء» در روانشناسي به عنوان يكي از انفعالات رواني معرفي ميشود كه هنگام ظهور عيب يا كاري ناهنجار پديد ميآيد. اين حالت براي همه كم و بيش روي ميدهد. همه ميتوانندحقيقت اين حالت رواني را درك كنند. بركات اخلاقي بسياري بر حيا مترتب است. بسياري از مردم اگر اين خصلت را نداشته باشند، به هيچ اصل اخلاقي پايبند نميشوند. به تعهدات خود عمل نميكنند. امانتها را به صاحبانشان برنميگردانند. دروغ ميگويند و به تدريج به همه صفات پست آلوده ميشوند. آنچه موجب ميشود مردم از بسياري رذايل اخلاقي مصون بمانند، حيا است.[1]
منشأ شرم و حيا: منشاء حياء دو چيز است.
الف. تمايل انسان به بيعيب و نقص بودن.
ب. علاقه به پوشاندن عيوب احتمالي خود از ديگران.[2]
حالت حيا و خجالت مخصوص كساني است كه براي خود ارزش قائلند و طالب كرامت و شرافت ميباشند. اين افراد وقتي متوجه نقص و يا رفتار زشت خود ميشوند دچار شرمساري ميشوند. البته برخي از حيا و خجالتها نامطلوبند، چون انسان را از رشد و كمال باز ميداند؛ مثل خجالت از سئوال پرسيدن از استاد، يا خجالت كشيدن از اين كه اگر چيزي را نميدانيم بگوئيم نميدانيم.[3]
از چه كسي خجالت بكشيم؟
مرتبه حياء و ارزش آن بستگي به اين دارد كه اولاً، آن كار زشتي كه انسان از آن خجالت ميكشد تا چه حد زشت است. ثانياً به انسان چه اندازه به زشتي آن توجه دارد، و ثالثاً در مقابل چه كسي اين كار زشت را انجام ميدهد؛ يعني آن شخص كه اين كار زشت را مشاهده ميكند تا چه اندازه در نزد انسان از اهميت و اعتبار برخوردار است. كساني كه ايمانشان ضعيف است و از حضور خداي متعال در همه شوون زندگي خود غافلند، از خدا شرم نميكنند. شرط حيا اين است كه انسان بداند كسي ناظر او است و كار زشت او را میبيند. لذا صرف اين كه انسان بداند خدا در همه جا حاضر است، اما آن گونه كه بايد و شايد به حضور خدا توجه نداشته باشد، باعث نميشود كه اگر مرتكب گناهي شود، از خدا خجالت بكشد. انسان هر قدر بيشتر به حضور خدا توجه داشته باشد و نيز عظمت خدا را بهتر درك كند با انجام دادن كارهاي زشتي كه او نميپسندد، بيشتر خجالت ميكشد.
انسان معمولاً براي كساني كه از مقام بالا و يا موقعيت اجتماعي ممتازي برخوردارند، ارزش بيشتري قايل است. از اين رو، اگر در حضور آنها مرتكب رفتار زشتي شده بيشتر شرم میکند. برترين حياء، حياي از خدا و سپس حياي از فرشتگان خداست، كه اعمال ما را در همه جا ناظرند. در مراتب بعدی شرم از پدر و مادر و مردم قرار دارد، که آن هم در راستاي حيای از خداست. يعني هرگاه انسان كاري خلاف شرع و اخلاق نسبت به پدر و مادر و ناموس مردم و... انجام دهد آنجا بايد خجالت بكشد و «استغفار حيا،» كند. استغفار حياء كه در دعاها آمده، يكي از بهترين استغفارها است. بدين صورت كه انسان گنهكار تصميم بگيرد ديگر آن گناه را (در رابطه با خود، خدا و ديگران) چون خدا را شاهد و ناظر زشتي عمل خود ميداند، انجام ندهد. حيا، از خدا، مردم و والدين وقتي كه مانع از كارهاي زشت شود يكي از مؤثرترين و ارزندهترين خلق و خو است.
معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:
خلاصه معراج السعاده ، شيخ عباس قمي ، نشر مؤسسه در راه حق.
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 24 امرداد 01
- بازدید
- ۸۷
دیدگاه کاربران
هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.