زبان عربي از چه زماني به وجود آمد و مرسوم شد؟
پرسش
پاسخ
نظريات متعدّد و مختلفي وجود دارد. كه مهمترين نظريات عبارتند از:
1. واضع اوليّه خداوند است (قول اشاعره و ...).
2. واضع اوليّه در هر لغتي، فرد خاصي است مثلاً واضع لغت عرب يَعْرَبْ ابن قحطان است. يعرب ابن قحطان را دورترين جدّ قريش ميدانند و ميگويند او اولين كسي است كه به زبان عربي تكلم كرد.
3. واضع اوليّه زبانها و لغات همه افراد بشرند نه يك فرد خاص كه قول حق و درست همين است[1] بشر موجودي است مدني و اجتماعي، زندگي اجتماعي نيازمند تعاون و همكاري است و تعاون محتاج به تفاهم و فهمانيدن مقاصد به يكديگر است، و تفاهم از راههاي مختلفي ممكن است كه تكلم و صحبت كردن يکي از آن راههاست. بر اين اساس، خداوند متعال، در نهاد افراد بشر، قوهاي به نام قوّه تكلم به امانت نهاده و انسانها را قدرت بخشيد تا براي رساندن مقصود خود کلماتي را اختراع و وضع نمايند سپس از ترکيب كلمهها با يکديگر سخن ميگفتند متقابلاً انسانهاي ديگري هم در كنار اين انسان زندگي ميكردند، وقتي نيازمند به تفهيم مطلبي بودند، از همين شيوه استفاده ميكردند و با مرور زمان، دسته كوچكي از كلمات و الفاظ به وجود آمد كه داراي قوائدخاصي بود؛ مثلاً ده هزار كلمه پيدا شد كه مجموع آنها را ميتوان در يك كتاب كوچك جمع آوري نمود. بعدها در اثر ازدياد جمعيت و كمبود مواد غذايي يا اختلافات و ... انسانهاي اوّليه ناگزير به مهاجرت شدند و هر قبيله و گروهي به نقطه معيني هجرت نمودند به طوري كه گاهي به طور كلّي رابطه اين دسته، از دستههاي ديگر قطع ميشد و باز درآن منطقة جديد، نيازهاي ديگري پيدا ميكردند و ناچار از اختراع الفاظ جديدتري بودند.[2]
اينجاست كه چه بسا قبيلهاي براي تفهيم يك معنا لفظي را اختراع ميكرد كه قبيله ديگر از آن مطلع نبود و بالعكس و يا آن الفاظ و كلمات مشترك را طوري تلفظ ميكردند كه ديگران تلفظ نميكردند. در اثر اين تغييرات، با گذشت نسل يا نسلهايي كم كم لغات و زبانهاي مختلفي در دنيا پيدا شد. پس روشن شد كه سرچشمه پيدايش الفاظ و كلمات عربي و ساير زبانهاي مختلفه چه بوده است. مرحوم مظفر در تاييد اين نظر استدلال ميآورند كه: اگر واضع هر لغتي شخص خاصي بود، حتماً نام و مشخصات او در تاريخ ثبت و ضبط ميشد و به دست آيندگان ميرسيد و ما نيز او را ميشناختيم و حال آن كه چنين چيزي وجود ندارد.[3]
معرفي منابع جهت مطالعه بيشتر:
كتاب تاريخ الادب العربي دكتر شوقي ضيف ترجمه ذکاوتي قرا گوزلو
كتاب الجامع في الادب العربي حنا الفا خوري جلد اوّل
پي نوشت ها:
[1] . محمّدي، علي، شرح اصول فقه مرحوم مظفر، چاپ پنچم، قم، انتشارات دارالفكر، 1378، ص 27.
[2] . همان، ص 28.
[3] . همان، ص 29.
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 10 خرداد 93
- بازدید
- ۶٬۲۵۰
زبان عربي از چه زماني به وجود آمد و مرسوم شد؟
- نشان کردن
پرسش
پاسخ
نظريات متعدّد و مختلفي وجود دارد. كه مهمترين نظريات عبارتند از:
1. واضع اوليّه خداوند است (قول اشاعره و ...).
2. واضع اوليّه در هر لغتي، فرد خاصي است مثلاً واضع لغت عرب يَعْرَبْ ابن قحطان است. يعرب ابن قحطان را دورترين جدّ قريش ميدانند و ميگويند او اولين كسي است كه به زبان عربي تكلم كرد.
3. واضع اوليّه زبانها و لغات همه افراد بشرند نه يك فرد خاص كه قول حق و درست همين است[1] بشر موجودي است مدني و اجتماعي، زندگي اجتماعي نيازمند تعاون و همكاري است و تعاون محتاج به تفاهم و فهمانيدن مقاصد به يكديگر است، و تفاهم از راههاي مختلفي ممكن است كه تكلم و صحبت كردن يکي از آن راههاست. بر اين اساس، خداوند متعال، در نهاد افراد بشر، قوهاي به نام قوّه تكلم به امانت نهاده و انسانها را قدرت بخشيد تا براي رساندن مقصود خود کلماتي را اختراع و وضع نمايند سپس از ترکيب كلمهها با يکديگر سخن ميگفتند متقابلاً انسانهاي ديگري هم در كنار اين انسان زندگي ميكردند، وقتي نيازمند به تفهيم مطلبي بودند، از همين شيوه استفاده ميكردند و با مرور زمان، دسته كوچكي از كلمات و الفاظ به وجود آمد كه داراي قوائدخاصي بود؛ مثلاً ده هزار كلمه پيدا شد كه مجموع آنها را ميتوان در يك كتاب كوچك جمع آوري نمود. بعدها در اثر ازدياد جمعيت و كمبود مواد غذايي يا اختلافات و ... انسانهاي اوّليه ناگزير به مهاجرت شدند و هر قبيله و گروهي به نقطه معيني هجرت نمودند به طوري كه گاهي به طور كلّي رابطه اين دسته، از دستههاي ديگر قطع ميشد و باز درآن منطقة جديد، نيازهاي ديگري پيدا ميكردند و ناچار از اختراع الفاظ جديدتري بودند.[2]
اينجاست كه چه بسا قبيلهاي براي تفهيم يك معنا لفظي را اختراع ميكرد كه قبيله ديگر از آن مطلع نبود و بالعكس و يا آن الفاظ و كلمات مشترك را طوري تلفظ ميكردند كه ديگران تلفظ نميكردند. در اثر اين تغييرات، با گذشت نسل يا نسلهايي كم كم لغات و زبانهاي مختلفي در دنيا پيدا شد. پس روشن شد كه سرچشمه پيدايش الفاظ و كلمات عربي و ساير زبانهاي مختلفه چه بوده است. مرحوم مظفر در تاييد اين نظر استدلال ميآورند كه: اگر واضع هر لغتي شخص خاصي بود، حتماً نام و مشخصات او در تاريخ ثبت و ضبط ميشد و به دست آيندگان ميرسيد و ما نيز او را ميشناختيم و حال آن كه چنين چيزي وجود ندارد.[3]
معرفي منابع جهت مطالعه بيشتر:
كتاب تاريخ الادب العربي دكتر شوقي ضيف ترجمه ذکاوتي قرا گوزلو
كتاب الجامع في الادب العربي حنا الفا خوري جلد اوّل
پي نوشت ها:
[1] . محمّدي، علي، شرح اصول فقه مرحوم مظفر، چاپ پنچم، قم، انتشارات دارالفكر، 1378، ص 27.
[2] . همان، ص 28.
[3] . همان، ص 29.
اطلاعات مطلب
- تاریخ انتشار
- 10 خرداد 93
- بازدید
- ۶٬۲۵۰
دیدگاه کاربران
هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.