آيين هاي بشري چه نگاهي به خداشناسي و توحيد دارند؟

  • نشان کردن
؟
متن کاربر

پرسش

آيين هاي بشري چه نگاهي به خداشناسي و توحيد دارند؟

پاسخ کارشناسی

پاسخ

آيين هايي را که در طول تاريخ در ميان جوامع ظهور و بروز داشته اند، مي توان از نظر بنيان گذاران به دو دسته تقسيم و دسته بندي کرد:

1. آيين هايي که بنيان گذاران آن ها به عنوان سفيران و پيامبران الهي از جانب آفريدگار يگانه و بي همتا، به منظور آشنا ساختن مردم با آفريدگار هستي و هدايت آنان به سوي معبود يگانه و عبوديت و بندگي آن ذات بي مانند در جهت تأمين کمال و سعادت دنيا و آخرت آنان فرستاده شده است، اصولا تبليغ و ترويج خدا شناسي و توحيد محور رسالت و مسئوليت انبياي الهي را تشکيل داده و آيين هاي آنان آئين هاي توحيدي خوانده مي شوند، از اين رو به اسلام و مسيحيت و يهوديت اديان توحيدي ابراهيمي گفته مي شوند.

بعضي از نويسندگان، آيين زردشت را در رديف اديان توحيدي و زردشت را از پيامبران الهي به شمار آورده، چنين مي نويسند: در کوه سبلان از سوي اهورا مزدا به زردشت وحي شد... هنگامي که از کوه سبلان در ميان مردم بازگشت، نداي يکتا پرستي سر داد و مردم را به اهورا مزداي يکتا دعوت نمود.[1] و اعلام کرد که آيين قديم باطل است و خدايان و بت ها جز پاره سنگ ها و تکه چوب هايي بيش نيستند و خداوند يگانه اهورا مزدا که به آدميان عقل تميز مي بخشد، او با جرأت و جسارت در بين مردم گردش مي کرد و به آواي بلند، مردم را به سوي اهورا مزداي يکتا دعوت مي کرد.[2]

مؤلف تاريخ جامع اديان مي گويد: ديني که (زردشت) اين پيغمبر ايراني تعليم فرمود يک آيين اخلاقي و طريقه يگانه پرستي است. زردشت خداي متعال و معبود کيش خود را اهورا مزدا لقب داد، يعني خداي حکيم.[3]

2. آيين هايي که بنيان گذاران آنها افراد عادي بوده، که از سوي آفريدگار هستي هيچ گونه مسئوليت و رسالتي نداشته، بلکه آيين آنها آيين بشري بوده اند، حال بايد ديد آيين هايي از اين دست چه نگاهي به خداشناسي و توحيد داشته اند؟ که ذيلا به برخي از ديدگاه هاي آنها اشاره مي شود:

1. شنيتو، نام مذهب بومي کشور ژاپن است که به معناي (روش خدايان) ترجمه مي شود، سراسر ايمان و عقيده مردم ژاپن در اين کلمه مندرج است، به نظر آنان در ابتداء جهان هستي به صورت آشفته و درهم آميخته بود و در طول ايام، آسمان و بحر محيط از يکديگر جدا گشتند و خدايان چندي در کيهاني مه آلود و تيره نمايان گشتند و به تدريج نابود گرديدند تا سرانجام در صحنه هستي فقط دو خداي قادر توانا باقي ماندند که آن دو جزاير ژاپن و ساکنين آن را آفريدند، اين دو خدا يکي نر بود و ديگري ماده، خداي نر به نام ايزاناگي و خداي ماده به نام ايزانامي به کمک يکديگر پلي متحرک ما بين زمين و آسمان آفريدند، در آن هنگام جهان به صورت شورآبي غليظ بود، ايزاناگي از فراز پل پايين آمد و نيزه‌ی جوهر نشان خود را در آب شور فرو برده و آن را به هم آميخت و آن قدر اين عمل را ادامه داد تا سفت و سخت شد، آن گاه نيزه خود را از آن بيرون آورد، مايعي که از نوک نيزه فرو مي ريخت بر روي هم انباشته شده به صورت جزيره اي در آمد، پس آن دو خداي نر و ماده بر روي آن جزيره رفته و ساکن شدند، خداي ماده در آنجا حامله شده و بزائيد و از زهدان او هشت جزيره ديگر پديدار گشتند، پس از تولد و تناسل آن دو خدا، سي و پنج خداي ديگر به وجود آمدند که آخرين آنها خداي گرما و آتشين موسوم به (کاگوتسوشي) بود، اين خدا در هنگام ولادت از شعله هاي وجود خود مادرش را سوزانيد.[4] ژاپني ها اين داستان را خاص کشور ژاپن مي دانند، از اين رو عدد خدايان آن قوم از شمارش بيرون است و ژاپنيان باستاني، کشور خود را سرزمين خدايان نام نهاده و عدد آنها را به هشتاد گروه و بعدا به هشت صد گروه، هر گروه شامل هزاران خدا به حساب آورده که در رأس آنها خداي آفتاب قرار دارد و معبد او در شهر ايزه، مقدس ترين معبد آن کشور به شمار مي رود.[5]

2. بوديسم: بودا به معناي (بيدار) لقب گوناتا ماشاکياموني، بنيان گذار مکتب اصلاحي بوديسيم است، وي فرزند پادشاه شهر کاپيلا وستو، در شمال هندوستان بود و مکتب خود را در اين سرزمين بنياد نهاد ولي اين آيين از هندوستان بيرون آمده و سراسر مناطق خاوري را درنورديده است.[6] بنيان گذار اين آيين در مورد خدا اين گونه مي گويد: عالم وجود مملو از خدايان مذکر و مؤنت و شياطين و ديگر ارواح و اشباح و نفوس فوق انساني است، ولي همه آنها بلا استثناء محدود و فاني و محکوم به مرگ و تناسخ مي باشند.

وي از وجود مافوق طبيعت که ازلي و بالذات و خالق عالم و صانع آسمان ها و زمين مي باشد، بحثي به ميان نياورده است.[7]

3. هندوئيسم: آيين هندو شکل تحول يافته اي از آيين برهمايي است که در قرون هشتم و نهم ميلادي به دست دو تن از دانشمندان هندوستان پديد آمده است.

هندوان به عدّه بي شماري از خدايان آسماني و زميني با اسماء و صفات عجيب و غريب معتقدند و به آنها کرنش مي کنند و براي هر يک بتخانه هاي باشکوهي مي سازند. اين خدايان با هم خويشاوندي سببي و نسبي دارند، ويژگي هاي جسمي و روحي هر يک به تفصيل و با ذکر جزئيات در کتب مقدس و فرهنگ ديني هندوان آمده است. اعتقاد به جلوه گري خدايان به شکل انسان و حيوان در ادوار مختلف نيز بسيار جلب نظر مي کند، برخي از معروفترين خدايان هندو عبارتند از: آتش، آسمان، قادر متعال، وحشتناک، دلپذير، آبي پررنگ، ارابه ران خداي حاکم بر ارواح.

خداي تثليث هندوان عبارتند از:

1. آفريدگار جهان 2. خداي فاني کننده 3. خداي حفظ کننده

آنان خداياني مانند آلهه مادر، آلهه زمين، مار کبرا و غيره را به مجموعه خدايان خود افزودند.[8]

4. کنفوسيانيسم: کنفوس حکيم و سياستمدار چيني آيين تازه اي براي مردم چيني آورد که مورد پذيرش عموم مردم آن سرزمين قرار گرفت، او معتقد به پرستش آسمان بود، زيرا وقتي در شهر کوانگ، گرفتار غوغاي عوام شد و مورد ضرب و شتم قرار گرفت چنين گفت، من داراي مواريث آثار (چون کينگ ون) هستم، اگر مشيت آسمان بر آن است که اين آثار و مواريث معدوم شود، البته من کشته خواهم شد، ولي اگر اراده آسمان بر بقاي اين علم تعلق دارد، مردم کوانگ هيچ آسيبي نمي توانند به من برسانند، و در وقت ديگر فرياد برآورد و گفت آسمان نيروي (تي) را به صورت من به وجود آورده است.[9] مراد از (تي) همان (شانگ تي) است که مورد عبادت مردم چين قرار داشت، و اين معبود برين را خداوندگار ممالک عِلوي يا خاقان آسمان مي پنداشتند، پادشاهان سلسله شانگها براي طلب فيض و کسب برکت خاصه و استدعاي فرستادن باران به او توسل مي جستند و به هنگام شروع رزم و پيکار به وسيله کاهنان رضايت شانگ تي را طلب مي کردند.[10]

با توجه به ديدگاه هاي برخي از آيين هاي بشري که به عنوان نمونه، در مورد خدا و خدا شناسي ارائه گرديد به خوبي روشن و معلوم مي شود که آيين هاي بشري شناخت صحيحي از آفريدگار هستي و وحدانيت او نداشته اند و هر کدام مبتنی بر وهم و خیال و افسانه خدایانی برای خود ساخته اند.

معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:

1ـ اديان زنده جهان، رابرت هيوم.

2ـ راهنماي اديان، جان، ار. هينلز.

 

 


[1]. رضايي، عبدالعظيم، تاريخ اديان جهان، تهران، انتشارات علمي، 1380ش، ج1، ص173.

[2]. همان، ص175.

[3]. جان بي ناس، تاريخ جامع اديان، ترجمه علي اصغر حکمت، تهران، شرکت انتشارات علمي و فرهنگي، 1385ش، ص456.

[4]. تاريخ اديان جهان، همان، ج3، ص233.

[5]. همان، ص235.

[6]. توفيقي، حسين، آشنايي با اديان بزرگ، قم، مرکز جهاني علوم اسلامي، 1385ش، ص39.

[7]. تاريخ جامع اديان، همان، ص189.

[8]. آشنايي با اديان بزرگ، همان، ص30 ـ 31.

[9]. تاريخ اديان جهان، همان، ج3، ص100.

[10]. تاريخ جامع اديان، همان، ص432.

اطلاعات مطلب

تاریخ انتشار
22 تیر 01
بازدید
۵۵
گفت‌وگو

دیدگاه کاربران

حداقل ۵ کاراکتر؛ دیدگاه پس از بررسی نمایش داده می‌شود.

هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.