در نقدي که درمورد فيلم قهوه تلخ مهران مديري کردند آن را ترويج شيطان پرستي مي دانند و مي گويند در ان نماد هاي شيطان پرستي استفاده شده است ؟

  • نشان کردن
؟
متن کاربر

پرسش

در نقدي که درمورد فيلم قهوه تلخ مهران مديري کردند آن را ترويج شيطان پرستي مي دانند و مي گويند در ان نماد هاي شيطان پرستي استفاده شده است ؟

پاسخ کارشناسی

پاسخ

متاسفانه سياستي كه امروزه در هنر طنز در پيش گرفته شده است ، اين هنر را از يك هنر تأثير گذار ، جهت دار خارج كرده است و نتوانسته آنگونه كه بايست در جهت دهي هاي مطلوب نقش موثري ايفا نمايد. تنها غايتي كه طنز در ايران دنبال مي­كند خنداندن توده مردم است حال به هر طريق ممكن حتي اگر هم كار از اثر هنري تأثير گذار خارج شود.

دلیل اصلی آن از يك طرف الگو برداري نامناسب و بي هدف از غرب است و از طرفي ديگر مبنا قرار دادن اصول و قواعد بر گرفته از کار و فرهنگ غربی است.

 در تمام سریال های طنز ملاك و معيار خنداندن و شاد كردن مردم است كه به اين بهانه ، فرهنگ و آداب و رسوم ، زبان ، اقشار ضعیف جامعه و حتي در برخي موارد عقاید و ارزشهای اسلامی مورد هجمه قرار گرفته مي­شود.

البته موضوع شاد بودن و فرحناک بودن در فلسفه اسلامی با آن مفهومی که امروزه در تمام دنیا رایج است متفاوت است. مسئله شاد كردن مؤمن در فرهنگ اسلامي داري جايگاه وي‍ژه­اي است در روايات اسلامي آمده است    «که امام صادق(ع) فرمود: «مِن أَحَبِّ الاَعمَالِ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ إِدخَالُ السُّرُورِ عَلَى المُؤمِنِ إِشبَاعُ جَوعَتِهِ أَو تَنفِيسُ كُربَتِهِ أَو قَضَاءُ دَينِهِ؛ از محبوب ترين عمل‌ها در پيشگاه خداوند تبارك و تعالى خوشحال كردن مؤمن است ؛ به اينكه يا او را از گرسنگى سيرش كند ؛ يا او را از گرفتارى نجات دهد ؛ يا قرض و دينش را اداء نمايد.[1]

و نیز امام باقر(ع) فرمود: « تَبَسُّمُ الرَّجُلِ فِي وَجهِ أَخِيهِ حَسَنَةٌ وَصَرفُ القَذَى عَنهُ حَسَنَةٌ وَمَا عُبِدَ اللَّهُ بِشَيءٍ أَحَبَّ إِلَى اللَّهِ مِن إِدخَالِ السُّرُورِ عَلَى المُؤمِنِ؛ لبخند مردى بر صورت برادر مؤمنش و بر طرف كردن گرفتارى و مشكل از او، كار نيكويى است و عبادت نشده است خدا به چیزی که محبوب تر باشد در پیشگاه خدا از ادخال سرور بر مؤمن.[2]

آنچه از احاديث درمورد ادخال سرور فهميده مى شود، عبارت از گره گشایی از مشكلات ديگران مانند اطعام و كمك به فقير ، رساندن وامانده ى به مقصدش ، قرض دادن و غيره كه شخص ديگر را خوشحال كند و از غم و غصه راحتش كند و با چهره باز و متبسم با آنان تعامل داشته باشد.

از ارزش هاى پسنديده اخلاقى ، كه با نيكى قرين است و در آيين اسلام بدان تأكيد شده ، خوشحال نمودن بندگان خداست. از فرمايشات گوهر بار معصومين عليهم السلام در مى يابيم كه خوشحالى بنده اى از بندگان خدا، سرور پيامبر و امامان و رضايت پروردگار را به دنبال دارد و انسانى كه در شادى ديگران شريك بوده و گرد و غبار غم را مى زدايد و در راهى هدفمند دلى را به دست مى آورد ، به خدا نزديك مى شود

شادى از نظر اسلام هر نوع شادى حلال و مباح كه در جهت نشاط جسمى و روحى بدن و كمال معنوى باشد ، مطلوب است .

اما فرهنگ رایج در جهان امروز چون انسان محور است سرچشمه شادی از درون همین دنیای مادی گرفته می شود این بحث وقت بیشتری را می‌طلبد که در این نوشته ما مدنظر نداریم به آن بپردازیم.

مهران مدیری که کارگردان سريال «قهوه تلخ» است نبايد دور از نظر داشت كه ايشان یکی از بهترین تهیه کننده گان کار طنز در ایران است. بعد از پیروزی انقلاب اسلامی امواج این انقلاب تمام حوزه ها را فرا گرفت و حوزه هنر و هنرمند هم خارج از این مقوله نبود.

 با اینکه هنر یک پدیده لطیف و شغل پاک است و هنرمند در جوامع بشری از ارزش خاصی برخوردار میباشد اما در عین حال باید مواظب بود که آن را وارد بازی های سیاسی نکنیم. ولی متاسفانه امروز بر خلاف همه ی نظرات  هنرمندان داخلی خصوصاً سینما، هنر و هنرمندی توسط  فرهنگ اومانیسم[3] و هدونیسم [4]از حالت هنری بیرون آمده و به ورطه ی صنعتی افتاده است وبه جای اینکه تمدن بسازد تمدن می­سوزاند.

با توجه با مطالب فوق، قهوه تلخ از دو دیدگاه قابل تحلیل و نقد است:

1. دیدگاه اول (جنبه هاي مثبت ): این سریال از جهت اینکه  تاریخ ایران را بازگو نموده و از نظام های دست نشانده و استبدادی استعماری حکومتی ایران پرده برداشته، مثبت ارزیابی می شود و به بیننده خود اطلاعات خوبی را تحویل می‌دهد. و مردم امروز لازم است بدانند که چه کسانی بر این کشور حکومت کرده و چه خیانت‌های بزرگی را انجام داده اند و چه کسانی آغوش خود را به روی غارتگران ملت و کشور بازکرده اند. و برخی از موارد این سریال از جمله تاکید استاد تاریخ به دانشجویان مبنی بر اینکه ما باید تاریخ را نه برای دانستن بخوانیم بلکه بخوانیم و آن را چراغ راه خود قرار دهیم، از سمت و سوی حمایتی سریال است. به طور کلی در قسمت اول  به فراماسونی و دست های پنهان در مخفی نگه داشتن حقایق تاریخی ایران تاکید شده است. در بخشی از سريال به سياه بودن اين بخش تاريخ كه فراماسونري در آن رواج داشت اشاره شده است از طرفي به دانش جوي خود هشدار مي­دهد كه موضوع خود را كه در مورد قسمتي از تاريخ ايران كه مربوط به فراماسونري است عوض كند  و در مورد آن جست و جو نکند چرا كه  فراماسونها تاریخ نگاران را تهدید می کردند که آنطور که آنها می خواهد تاريخ رابنویسند.

 این رویکرد قسمت اول بود که حدس می زنیم مدیری بیشتر قصد دارد فراماسونی را به تصویر بکشد. خوردن قهوه تلخ به این معنی که ما نباید دوباره قهوه تلخ بخوریم به دوران استعماری استبدادی ظلم و ستم و زور ، عیش و نوش و خوش گذرانی برگردیم وبرای مخاطب خود بازگشت به آن دوران را بسیار چندش آور ترسيم مي­كند تا مخاطب از آن متاثر گردد.

2- دیدگاه دوم (جنبه منفي): اما آنچه كه در اين فيلم به عنوان نمادهاي فراماسونري و تفكرات آنان نشان داده شده است جنبه منفي قضيه است. اگر بگوييم اين جريانات - استفاده از نمادها – از روي جهل و عدم علم و آگاهي بوده و هيچ قصدي در آن نبوده، اين فرضيه تصوري است غلط چون خود از جريان فراماسونري و رابطه آن با صهيونيسم و شيطان پرستي اطلاع داشته همانطور كه جريان فراماسونري را در اين سريال نقد مي­كند و از آن به عنوان جريان منفي و مخرب ياد مي­كند.

اما اينكه بخواهيم هر چيزي را كالبد شكافي كنيم و هر جريان هدف مند و غيره را به فراماسونري و شيطان پرستي نسبت دهيم اين يك بد بيني را در انسان ايجاد مي­كند از طرفي دقت بيش از حد متعارف بر اينگونه مسائل و بزرگ نمايي آنها باعث ترويج آنها مي­شود.

حال اگر نگاه ما بد بينانه و با نكته سنجي بيش از حد و افراطي باشد خيلي از بناهاي اسلامي، ايراني ما زير سئوال مي­رود چرا كه اين آثار به گونه اي بوده كه  از اشكال هندسي در آنها به كار رفته است مثلا اشكالي به شكل ستاره داود يا برخي اشكال ديگر قطعا وقتي به سي وسه پل و مقبره خيام و بوعلي و باباطاهر و کاخها و عمارت هاي معماران ايراني هم نگاه کنيم دچار چنين افکاري مي­شويم حتي در زيارت کعبه و مزار ائمه و ايوان هاي آينه كاري شده و طلا چنين آثاري را مي بينيم و اگر در مورد نمادهاي معماري اسلامي، ايراني چنين تلقي داشته باشيم  اين جز تصور باطل چيز ديگري نيست چرا كه اسلام و معماري اسلامي ايراني قدمتي بيش از اين گونه جريانات داشته است.

اما در شرايط كنوني و با اطلاعاتي و معلوماتي كه مردم به بركت انقلاب داشته اند اگر بدون دقت لازم و از روي جهل يا هر بهانه ديگر از اين نمادها بخواهند به صورت زياد و به گونه اي كه در انظار مردم و به صورت برجسته يا خداي ناكرده عامدانه استفاده نمايند اين مسئله جاي تأمل داشته و شخصي كه از اينها استفاده نماييد يقينا زير سئوال خواهد رفت و بايستي پاسخ گوي افكار عمومي باشد.

از طرفي به لحاظ شرع مقدس  جايز نيست از چيزي كه براي ترويج كفر و الحاد استفاده مي­شود و نماد كفر الحاد است استفاده شود.

 


[1] . كافي ج2 ص192

[2] . كافي ، ج 2 ، ص188

[3] . انسان‌گرایی (اومانیسم) (به انگلیسی:( Humanism رویکرد تمرکز بر توانایی‌ها و دغدغه‌های انسان؛ در آزمایش‌های تجربی، مطالعات اجتماعی، پژوهش‌های فلسفی و خلق آثار هنری است.

[4] . لذت‌گرایی، لذت‌پرستی، لَذَّت‌باوری، یا هدونیسم)به فرانسوی:( Hédonisme مکتبی فلسفی است که لذت را ارزش غایی و مهمترین پیشهٔ انسانیت می‌داند.

اطلاعات مطلب

تاریخ انتشار
26 تیر 01
بازدید
۴۴۱
گفت‌وگو

دیدگاه کاربران

حداقل ۵ کاراکتر؛ دیدگاه پس از بررسی نمایش داده می‌شود.

هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.