آيا زيد بن علي عمر و ابوبكر را به عنوان امام قبول داشت؟

  • نشان کردن
؟
متن کاربر

پرسش

آيا زيد بن علي عمر و ابوبكر را به عنوان امام قبول داشت؟

پاسخ کارشناسی

پاسخ

زيد بن علي كه در سال 75 هجري متولد شده است، در سال 120 هـ . ق بر عليه حكومت بني‌اميه قيام كرد و در جنگي كه بين لشكريان بني‌اميه و طرفداران اندك وي رخ داد در كوفه به شهادت رسيد. بعد از وي يحيي بن زيد، محمد بن عبدالله و ابراهيم بن عبدالله به ترتيب كار وي را دنبال كردند كه همگي به شكست انجاميد تا اين كه ادريس بن ادريس توانست اولين حكومت زيدي را به نام حكومت ادارسه در مغرب تأسيس كند و بعد از وي نيز در يمن و طبرستان حكومت‌هاي زيدي ديگري توسط حسين بن قاسم و حسن بن زيد، تأسيس شد.

زيد شهيد داراي مذهب كلامي و فقهي خاص و جدا از ائمه اهل بيت ـ عليهم السّلام ـ نبود و در اصول و فروع از اهل بيت معصومين ـ عليهم السّلام ـ تبعيت مي‌كرد.[1] ولي بعدها عده‌اي از علماي زيدي، مذهب كلامي و فقهي زيدي را بنيان نهادند كه به خاطر پراكندگي طرفداران زيد، از انسجام زيادي برخوردار نبود با اين همه بنيان‌گذاران اين مكتب ادعاي استقلال مذهبي داشتند و پيروان آنها خود را مكتب كلامي مستقلي مي‌دانند.

دانشمندان و بزرگان اماميّه شخصيت زيد را ستوده و او را به علم و دانش، تهجّد و تقوي، زهد و پرهيزگاري و شجاعت و ظلم‌ستيزي وصف كرده‌اند. شيخ مفيد در اين باره مي‌فرمايد: زيد بن علي پس از حضرت باقر ـ عليه السّلام ـ شخصيت ممتاز در ميان برادران خود بود. فردي عابد، پرهيزگار، فقيه، سخاوتمند و شجاع به شمار مي‌رفت، كثرت انس او با قرآن سبب شده بود كه به او لقب حليف القرآن يعني هم‌پيمان با قرآن بدهند.[2] 

بنابراين زيد بن علي ابوبكر و عمر و ساير خلفاي بني اميه را قبول نداشته و امامت را حق اهل بيت (ع) مي دانست و قيام­هاي او بر عليه بني اميه به همين انگيزه بوده است.

حتي فرقه­اي زيديه كه ربطي به  زيد بن علي ندارد و ديگران اين فرقه را به نام او ساخته اند ابوبكر و عمر را قبول ندارد و امام علي را جانشين و خليفه بلا فصل پيامبر اسلام مي داند. . لذا زيديه به نام فرقه‌اي از شيعه‌اند معروف اند منتهي اين فرقه پس از امام زين‌العابدين ـ عليه السلام ـ  به جاي امام محمدباقر ـ عليه السلام ـ  به امامت زيد بن علي فرزند ديگر امام سجاد ـ عليه السلام ـ  اعتقاد دارند. و مذهب كلامي خود را به وي نسبت مي‌دهند.[3]

پيدايش فرقه زيديه به قرن دوم هجري باز مي­گردد، آنان پس از امام حسين(عليه السلام) زيد شهيد فرزند امام زين العابدين(عليه السلام) را امام مي­دانند و امام سجاد(عليه السلام) را تنها پيشواي علم و معرفت مي شمارند، اكثر نويسندگان زيدي بجاي امام سجاد(عليه السلام) حسن مثني فرزند امام حسن مجتبي(عليه السلام)را امام خود مي­دانند.[4] و زيد امام پنجم شمرده مي­شود و پس از وي فرزندش «يحيي بن زيد» و پس از وي «محمد بن عبدالله» و «ابراهيم بن عبداللّه» را امام مي­دانند (كه همگي بر ضد خلفاي ناحقِ اموي قيام كردند و شهيد شدند) بعد از آن كار زيديه انتظام نيافت تا اينكه «ناصر اطروش» كه از اعقاب برادر زيد بود در خراسان ظهور كرد و در اثر تعقيب حاكم محل از آنجا فرار كرده به سوي مازندران كه هنوز مسلمان نشده بودند رفت و پس از سيزده سال تلاش عده زيادي را مسلمان و به مذهب زيديه در آورد سپس به ياري آنان ناحيه طبرستان را مسخّر ساخته و به امامت پرداخت و پس از وي اعقاب او تا مدتي در آن سامان امامت كردند.[5] 

معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:

1 . درآمدي بر علم كلام، علي رباني گلپايگاني.

2 . فرهنگ فرق اسلامي، محمد جواد مشكور.

3 . بحوث في الملل و النحل، آيت الله سبحاني.

4 . فرق و مذاهب كلامي، علي رباني گلپايگاني.

 


[1]  . داود الهامي، سيري در تاريخ تشيع (قم، مكتب اسلام، تابستان 1375)  ، ص 241.

[2] . شيخ مفيد، الارشاد، ترجمة محمد باقر ساعدي، ص 520، نشر اسلاميه، چاپ سوم 1376.

[3]  . ر.ك:‌سبحاني، جعفر، المذاهب الاسلاميه، ص 220، مؤسسه امام صادق ـ عليه السلام ـ چاپ اول، 1423 ق.

[4] . رباني گلپايگاني ، علي، فرق و مذاهب كلامي (قم، دفتر تحقيقات و تدوين كتب اسلامي) ص 99.

[5] . سيري در تاريخ تشيع، ص 401.

اطلاعات مطلب

تاریخ انتشار
26 تیر 01
بازدید
۱۳۶
گفت‌وگو

دیدگاه کاربران

حداقل ۵ کاراکتر؛ دیدگاه پس از بررسی نمایش داده می‌شود.

هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.