ملاک احترام گذاردن در چيست؟ چرا نبايد برخي از مراجع تقليد را سبک خطاب کنيم حتي بدون ذکر آقا و... با بيان دلايل قرآني و يا احاديث معتبر آن را بيان داريد؟

  • نشان کردن
؟
متن کاربر

پرسش

ملاک احترام گذاردن در چيست؟ چرا نبايد برخي از مراجع تقليد را سبک خطاب کنيم حتي بدون ذکر آقا و... با بيان دلايل قرآني و يا احاديث معتبر آن را بيان داريد؟

پاسخ کارشناسی

پاسخ

احترام و ادب از ويژگي هايي است که انسان مؤمن سعي  مي كند خود را به اين صفات متخلق كند و مي کوشد نقاط ايده آل اين صفات را در خود متجلي کند. امام علي ـ عليه السلام ـ در اين باره مي فرمايند: عقل هاي مردم بخشش هاي الهي است. و با سعي و کوشش به دست نمي آيد. ادب و اخلاق است که مردم مي توانند از راه سعي و مجاهده به دست آورند.[1]

جلوه اين ادب در زمان ها و مکان هاي متفاوت و نسبت به افراد مختلف چه بسا متفاوت بوده و ادب ورزي به هر گروه و صنفي شرايط خود را مي طلبد، هر چند بعضي از مظاهر ادب ثابت و مشترک مي باشد.

ملاک احترام گذاشتن، به عرف بر مي گردد و هر چيز که عموم افراد جامعه به عنوان ويژگي هاي تکريم و بزرگداشت بدانند و اصول ديني و شرع نيز آن را امضاء کند مي تواند به عنوان ملاک احترام قرار گيرد.

عموم افراد جامعه براي نکوداشت مقام «علم و عالم سعي در اظهار خضوع و خشوع در برابر علماء داشته و يکي از مظاهر اين خضوع و خشوع صدا نمودن و مورد خطاب قرار دادن قشر فرهيخته جامعه با الفاظ تکريمي مي باشد.

رسول اکرم ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در اين خصوص مي فرمايند: هر کس برادر ديني خود را با سخني محبت آميز گرامي بدارد و دل پر اندوهش را آرامش بخشد تا زماني که در اين کار باشد همواره در زير سايه رحمت واسعه پروردگار است.[2]

خداوند نيز بر اين تکريم سفارش کرده و حرمت و احترام مؤمنين و علماء را واجب دانسته و لذا در سوره مبارکه حجرات از جسارت به افراد به نحوي که موجب تحقير شخصيت ايشان شود، انسان ها را پرهيز داده و مي فرمايد: «اي کساني که ايمان آورده ايد، نبايد قومي، قوم ديگر را ريشخند کند، شايد آنها از اينها بهتر باشند. و از يکديگر عيب نگيريد و به همديگر لقب هاي زشت ندهيد».[3]

در سيره امامان معصوم و اهل بيت ـ عليهم السلام ـ اين خصوصيت اخلاقي همواره رعايت مي شده و در نقل هاي تاريخي ذکر شده که حضرت ابوالفضل ـ عليه السلام ـ تا آخر عمر، امام حسين ـ عليه السلام ـ را با کلمات سيدي و مولاي صدا مي زدند.

همين جلوه هاي ادب نسبت به عموم افراد جامعه به خصوص علما و مراجع تقليد است که موجب محبوبيت انسان در دل هاي مردم شده و همراهي و همدلي مردم با انسان را به دنبال دارد. اين احترام به مراجع و علما را در واقع بايستي جلوه احترام به خداوند و اهل بيت ـ عليهم السلام ـ بدانيم. زيرا همين مراجع و علماء به عنوان آيينه جلوه گري اهل بيت ـ عليهم السلام ـ هستند و احترام و تکريم آنها در واقع نوعي احترام به اهل بيت ـ عليهم السلام ـ بوده؛ چرا که آن احترام ها به سفارش آن پاکان و برگزيدگان مي باشد.

امام صادق ـ عليه السلام ـ اکرام و احترام مؤمنين را در واقع تکريم خداوند متعال دانسته و مي فرمايند: «من اتاه اخوه المسلم فاکرمه فانما اکرم الله عزوجل».[4] يعني کسي که برادر مسلمان خود را که بر او وارد شده، احترام نمايد خدا را احترام کرده است. بديهي است زماني که احترام به فرد مسلمان لازم دانسته شده است، انسان در مقام برخورد با اهل علم و مراجع عظام تقليد، بايد صد چندان مراعات ادب را بنمايد.

رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ مي فرمايند: خداوند متعال جواد است و کارهاي بزرگ و متعالي را دوست دارد و از کارها و هدف هاي پست و سبک بيزار است و از نشانه هاي بزرگ شمردن خداي متعال سه چيز است: احترام کسي که در راه اسلام موي خود را سفيد کرده، احترام امام عادل و احترام عامل قرآن.[5]

چه زيباست انسان خود را به فضائل اخلاقي و ادب بيارايد و نسبت به بزرگان دين جلوه هاي اخلاق و ادب را رعايت نمايد و اين آميزه هاي اخلاقي را به فرزندان خود نيز آموزش دهد.

 


[1]. مجلسي، محمد باقر، بحارالأنوار، ج1، ص54.

[2]. حر عاملي، وسايل الشيعه، ج16، ص376.

[3]. حجرات / 11.

[4]. کليني، محمد بن يعقوب، اصول کافي، ج2، ص206.

[5]. نوادر راوندي، ترجمه اردستاني، صادق ،  ص176.

اطلاعات مطلب

تاریخ انتشار
22 امرداد 01
بازدید
۵۴
گفت‌وگو

دیدگاه کاربران

حداقل ۵ کاراکتر؛ دیدگاه پس از بررسی نمایش داده می‌شود.

هنوز دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است.